TÜRKİYE’nin otomotivde uyguladığı gümrük vergilerini AB ve STA ülkeleri dışında kalan ülkeler için standart hale getirmesi şimdilik en çok pazar paylarını kaybeden Çinli üreticilere yaramış görünüyor. Düzenlemeden önce yüzde 60’a ulaşan gümrük vergileriyle Türkiye’ye otomobillerini sokabilen Çinliler artık yüzde 35’lik toplam vergi yüküyle otomobil getirebilecek. Daha karar çıkar çıkmaz birçok Çinli marka 300 bin TL’lere varan indirimler ve sınırlı sayıda araç için ilave kampanyalar yapmaya başladı bile.
YATIRIMLAR TEKRAR GÜNDEME GELEBİLİR
Yeni tarifeler Türkiye’de hızla pazar kaybeden Çinli markalara derin bir nefes aldırdı. Ancak karar; Türkiye’nin otomotivde cari açığı azaltma hedefi, yatırım teşviki alan BYD’nin ve Türkiye’de yatırımları bulunan diğer otomotiv üreticilerinin rekabet edebilmesi açısından ters düşüyor. Ayrıca, elektrikli araç tebliğinden dolayı Türkiye’ye daha çok benzinli motora sahip araç girmesi anlamına da geliyor. Kararın Türkiye açısından tek olumlu olabilecek yanı ise Chery, SAIC gibi üreticilerin uzun süredir tıkanan olası yatırım kararlarını tekrar gündeme getirebilmesi.
Kararın ardından SAIC bünyesindeki MG markası Yeni HS Luxury modelinde sınırlı sayıda araç için fiyatını 259 bin TL düşürerek 2 milyon 380 bin TL seviyesini düşürdü. MG7 modelinde ise 180 bin TL’lik indirimi devreye aldı ve aracın kampanyalı yeni fiyatınının 2 milyon 795 bin TL’den başladığını açıkladı. Chery ise Omoda 5 Pro modelinin fiyatını 2 milyon 145 bin TL’den 1 milyon 790 bin TL’ye, Tiggo 8 Pro modelinin fiyatını ise 2.8 milyon TL seviyelerinden 2.2 milyon seviyelerine kadar düşürdü. 2 milyon 550 bin TL fiyat etiketine sahip olan Jaecoo 7’de da yeni fiyat 2 milyon 150 bin TL olarak duyuruldu.
NE OLMUŞTU
TÜRKİYE otomotiv ithalatında Avrupa Birliği (AB) ve STA (Serbest Ticaret Anlaşması) yaptığı ülkeler dışında kalan diğer tüm ülkeler için ilave gümrük vergilerini yeniden belirledi. Düzenleme ABD’ye 2018’den beri uygulanan ilave gümrük vergilerinin kaldırılmasıyla eş zamanlı olarak geldi. Dün Resmi Gazete’de yayınlanan karara göre, AB ve STA Ülkeleri dışındaki ithal araçlarda benzinli, dizel ve hibritlerden yüzde 10’a ilave olarak yüzde 25 gümrük vergisi, elektrikli ve şarj edilebilir hibritlerden (PHEV) yüzde 10’a ilave olarak yüzde 30 gümrük vergisi alınacak.
BÜYÜK DEĞİŞİMLER OLMAYACAK
Türkiye, otomotiv ithalatının yüzde 80’inden fazlasını AB ve STA Ülkelerinden gerçekleştirdiği için ciddi bir değişiklik olmayacak. Düzenleme öncesi yüzde 60’a ulaşan yüksek gümrük tarifelerinin uygulandığı ABD ve Çin’den ithal araçlarda sınırlı da olsa yeni fırsatlar yaşanacak. Çinli araçlar biraz ucuzlayacak, ABD’den daha önce hiç ithal edilmeyen bazı modeller için fırsatlar doğacak. Ancak, Japonya’ya daha önce ilave gümrük vergisi uygulanmadığı için buradan ithal araçların fiyatları artacak. Uygulama iki ay sonra yürürlüğe girecek.
Peki yeni düzenleme ne anlama geliyor? Hangi modelleri etkiliyor? İşte en merak edilen soruların yanıtları...
Neden ihtiyaç duyuldu? Ne anlama geliyor?
Ticaret Bakanlığı, otomotiv ithalatında cari dengeyi sağlayabilmek ve Türkiye’deki yerli araç üreticilerini korumak maksadıyla, AB ve STA dışında kalan tüm ülkelerden yapılan araç ithalatına ilave yükümlülükler getirildiğini bildirdi. Önceden 2018’deki krizden dolayı ABD’ye ve yüksek ithalattan dolayı Çin’e özel otomotiv tarifeleri vardı. Şimdi AB ve STA dışında kalan ülkeler için bu vergiler bir standarda oturtuldu. Ancak daha önce hiç ilave gümrük vergisi uygulanmamış Japonya, Tayland, G. Afrika vb. ülkeler de bundan etkilendi.
Önceden ne kadar vergi uygulanıyordu?
Düzenleme öncesinde otomotiv ürünlerinde ABD’ye ve Çin’e yüzde 10’a ilave olarak yüzde 50 gümrük vergisi uygulanıyordu. Ayrıca Çin’den ithal elektrikli araçlarda yüzde 40 ilave gümrük vergisi daha vardı. Diğer büyük otomotiv ithalatçılarımızdan Japonya, Güney Afrika, Tayland vb. ülkeler için böyle bir yükümlülük yoktu. Şimdi bu ülkeler de dahil olmak üzere, AB ve STA dışında kalan tüm ülkelerden otomotivde ek gümrük vergisi alınacak.
GEÇEN seneyi durgun geçiren ikinci el araç pazarı 2025 yılında toparlanmasını sürdürüyor. Sıfır araçlarda ÖTV ve kur artışı nedeniyle artan fiyatlar ile kısıtlı kredi olanakları, tüketicilerin ikinci el araçlara olan talebini güçlendiriyor. Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) “Motorlu Kara Taşıtları, Ağustos 2025” verilerinden derlediğimiz bilgilere göre, ağustos ayında ikinci el otomobil pazarı, temmuz ayına kıyasla yüzde 3 küçüldü ancak Ağustos 2024’e göre yüzde 7.5 büyüyerek 659 bin 915 adede ulaştı. Ocak-Ağustos 2025’i kapsayan sekiz ayın sonunda ise ikinci el otomobil pazarı, bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 8 artarak 4 milyon 460 bin 373 adet olarak gerçekleşti.
TOPLAM PAZAR 7 MİLYONU GEÇTİ
Ağustos döneminde otomobil, motosiklet, hafif ticari ve ağır ticari araçların da dahil olduğu toplam pazar, Ağustos 2024’e göre yüzde 5.4 artarak 985 bin 244 adet oldu. Sekiz ayın sonunda toplam ikinci el araç pazarı yine yüzde 5.4 artarak 7 milyon 155 bin 819 adet olarak kayıtlara geçti. Pazardaki talebin yıl sonuna kadar süreceğini belirten uzmanlar, ikinci elde toplam pazarın 11 milyon adede yaklaşarak rekor kırmasını beklediklerini kaydetti.
FİYATLAR YÜZDE 14.4 ARTTI
İkinci el araç platformu VavaCars’ın raporuna göre, 2025’in ilk sekiz ayında ikinci el araç fiyatları yüzde 14.4 oranında yükseldi. İkinci eldeki fiyat artışının enflasyon, ABD Doları ve Euro’nun altında kaldığını belirten VavaCars Ticari Grup Başkanı Serdıl Gözelekli, “Ağustos ayında gözlemlediğimiz yüzde 3.98’lik fiyat artışı, ikinci el araç pazarındaki yukarı yönlü trendin devam ettiğini ortaya koyuyor. Bu, son altı ayda kesintisiz şekilde süren artış eğiliminin bir parçası. 2025’in ilk sekiz ayında toplam fiyat artışı yüzde 14.4 seviyesine ulaştı. Bu veriler, ikinci eldeki fiyat artışının döviz kurlarına kıyasla daha hızlı gerçekleşebileceği ve ÖTV değişikliğinin yaklaşık yüzde 5 oranında yansıma yaratabileceği yönündeki öngörülerimizi doğrular nitelikte. Öte yandan, enflasyon ve dövizdeki dalgalanmaların ikinci el araç fiyatları üzerindeki baskısını sürdüğünü de gözlemliyoruz. Önümüzdeki dönemde sıfır araç fiyatlarında yaşanabilecek olası artışlar, ikinci el piyasasına olan talebi daha da yukarı çekebilir” dedi.
Serdil Gözelekli
‘GÜÇLÜ TALEP DEVAM EDİYOR’
ESKİ adı Facebook olan Meta’nın kurucusu Mark Zuckerberg, şirketin ilk yapay zekâ destekli akıllı gözlüğü ‘Meta Ray-Ban Display’i geçtiğimiz günlerden ABD’de düzenlenen bir etkinlikle tanıttı. Zuckerberg, bu cihazların akıllı telefonların yerini alabileceğini ve ‘süperzekâ’ vizyonunun merkezinde olduğunu belirterek, “Gözlükler gördüğünüzü görebilen, duyduğunuzu işitebilen, gün boyunca sizinle konuşabilen ve çok yakında ihtiyacınız olan kullanıcı arayüzünü gerçek zamanlı olarak görüş alanınıza yansıtabilen tek form faktörüdür” dedi.
APPLE’IN UYKULARI KAÇABİLİR
Akıllı gözlük teknolojilerini sahiplenen Mark Zuckerberg, telefonlardan sonraki en büyük teknoloji sıçraması olmasını beklediği akıllı gözlüklerle yıllık 566 milyar dolar büyüklüğe ulaşan telefon pazarına göz dikiyor. Öyle ki, şu anda bir yılda dünya çapında yaklaşık 1.2 milyar akıllı telefon satılıyor. Gelecekte bu gözlükler başarılı olur ve telefonların yerini almaya başlarsa Mark Zuckerberg’in Meta’sı çok büyük bir pazarın en başındaki şirket olabilir. Üstelik Apple’ın başarısız gözlük denemeleri düşünüldüğünde Zuckerberg pazardaki birçok dengeyi kökünden değiştirebilir.
NASIL ÇALIŞIYOR
30 Eylül’den itibaren 799 dolar fiyatla satışa sunulacak yeni gözlükler, sağ lense gömülü renkli bir baş üstü ekranla geliyor. Ekran, kullanıcıların Instagram, WhatsApp ve Facebook gibi uygulamaları görüntülemesine olanak tanırken, aynı zamanda navigasyon talimatları ve canlı çevirilere de imkân tanıyor. Akıllı gözlükler, kamera, mikrofon ve hoparlörlerle donatılmış yerleşik bir asistanla çalışıyor ve internet ve sosyal medya kullanımı için doğrudan buluta bağlanıyor. Tasarımı önceki Ray-Ban Meta gözlüklerine göre daha hantal olsa da test eden ilk kullanıcılar çerçeveye yerleştirilmiş ultra ince piller sayesinde uyumun rahat kaldığını söylüyor. Numaralı gözlük kullananlar da yaklaşık 400 dolar ödeyerek bu teknolojiyi kullanabilecek.
Önce ABD’de satışa çıkacak gözlüklerin ilk satış noktaları arasında Best Buy, LensCrafters, Ray-Ban ve Verizon mağazaları bulunuyor. Şirket, 2026’da ise Kanada, Fransa, İtalya ve Birleşik Krallık gibi pazarlarda yeni gözlüklerini satışa çıkarmayı planlıyor.
6 SAAT PİL ÖMRÜ 12 MP KAMERA
Dün markanın internet kanalları üzerinden siparişe açılan T10F’in; V1 Standart Menzil, V1 Uzun Menzil ve V2 Uzun Menzil olmak üzere üç versiyonu bulunuyor. En uygun fiyatlı V1 standart menzilde aracın fiyatı 1milyon 860 bin TL’den başlarken V1 uzun menzilde fiyat 2 milyon 170 bin TL’den, V2 uzun menzilde ise 2 milyon 345 bin TL’den başlıyor.
Tıpkı T10X’te olduğu gibi tamamı arkadan itişli (RWD), 160 kW / 218 HP ve 350 Nm Tork değerleriyle gelen T10F, standat menzilli versiyonlarında 5.24 kWh’lık batarya paketiyle 335 km gidiyor. Uzun menzilli versiyonda ise 88.5 kWh’lık batarya paketi donanım seçeneklerine göre 610 km ila 623 km arasında yol yapıyor. 10F’in tüm versiyonları yüzde 25’lik ÖTV dilimine girebiliyor.
KREDİ KAMPANYASI
TOGG, T10F’in V2 versiyonu için özel finansman seçeneklerini de devreye aldı. Bireysel kullanıcılar 200 bin TL krediye yüzde 0 faizli 12 ay vadeli 16 bin 667 TL aylık geri ödeme veya 1.5 milyon TL krediye yüzde 2.89 faizli 48 ay vadeli 67 bin 921 TL aylık geri ödeme ya da 1 milyon TL krediye yüzde 2.79 faizli 48 ay vadeli 44 bin 278 TL aylık ödeme yapabilecek. Kurumsalda ise 200 bin TL yüzde 0 faiz seçeneği ile 1 milyon 750 bin TL krediye yüzde 2.99 faizli 48 ay vadeli alternatif sunuluyor.
OTOMOTİV dünyasının kalbi geçtiğimiz hafta Almanya’nın Münih şehrinde düzenlenen IAA Mobility 2025’te attı. 37 ülkeden 748 katılımcının yer aldığı etkinlik 350’den fazla dünya lansmanı ve yeni inavosyona sahne oldu. Trump’in tarifeleri ve elektrifikasyona geçişin yüksek maliyetleriyle baş etmeye çalışan Avrupalı üreticiler, bir yandan 2035’te başlayacak emisyon yasaklarının ertelenmesi için lobi yaparken bir yandan Çinlilerle rekabet edecek uygun fiyatlı modelllerini sergiledi. Üstelik artık sadece Çinlilerle değil, iki modelini Almanya’ya getiren Türkiye’nin Togg’uyla da rekabet etmeleri gerekiyordu.
Çinli üreticiler ise Münih’e getirdiği teknolojiler ve yeni modellerle başta Alman üreticiler olmak üzereye Avrupa’ya “Acelemiz yok ancak yüksek teknolojilerle geliyoruz” mesajını verdi. Fuara 100’den fazla üretici ve tedarikçiyle katılan Çin cephesinde; BYD’nin Avrupa için hazırladığı süper hızlı şarj çözümü ve pil üreticisi CATL’in 1 milyon kilometre ömürlü yüksek menzilli batarya çözümü öne çıktı.
İşte Münih’teki şovdan öne çıkan teknolojiler:
1 MİLYON KM ÖMÜRLÜ BATARYA
ÇİNLİ batarya üreticisi CATL, fuarda Shenxing Pro adlı yeni nesil LFP bataryasını tanıttı. Dünyada ilk kez kullanılan “No Propagation 3.0” güvenlik teknolojisine sahip bu batarya, uzun ömür, hızlı şarj ve yüksek güvenlik standartlarıyla Avrupa pazarına yönelik geliştirildi. Batarya maliyetleri ve güvenlik endişelerini azaltmayı amaçlayan bu çözüm iki farklı versiyonla sunulacak. İlki, uzun menzil ve uzun ömür odaklı olacak batarya paketi, 12 yıl veya 1 milyon kilometre kullanım ömrü sunacak. 758 km WLTP menzile sahip olacak pilin kullanım ömrü ilk 200 bin km’de sadece yüzde 9 kapasite kaybı yaşayacak. İkinci versiyon ise; 10 dakikada 478 km WLTP menzil sunabilecek, -20 derecede bile 20 dakikada 410 kilometre menzil verecek ve 0-100 km/s hızları 2.5 saniyelere düşürecek.
DÜŞÜNCEYİ OKUYAN YAPAY ZEKÂ
TOGG, Microsoft Türkiye iş birliğiyle geliştirdiği yapay zekâ platformu Can.ai’yi Münih’ten dünya kamuoyuyla paylaştı. Ziyaretçiler, klasik sesli asistanların ötesinde bağlamsal farkındalığa sahip, arayüzsüz (ZeroTouchUI) çalışan, karar alabilen ve farklı dikeylerde aksiyonları tetikleyebilen bir agentic AI konumundaki Can.ai’yi gerçek senaryolarla deneyimleme fırsatı buldu. Togg CEO’su M. Gürcan Karakaş, “Kullanıcı hiçbir şeye dokunmadan, hiçbir menü gezmeden yalnızca düşünerek, söyleyerek ya da duruma göre otomatik şekilde destek alabiliyor. Microsoft ile yürüttüğümüz iş birliği sayesinde bu altyapıyı güvenli ve ölçeklenebilir bir teknoloji üzerine inşa ettik. Can.ai ile yalnızca mobiliteyi değil, tüm yaşamı sezgisel olarak yeniden kurguluyoruz” dedi.
AVRUPA’nın en büyük otomotiv etkinliklerinden birisi olacak Münih Otomobil Fuarı (IAA Mobility 2025) Türkiye’yi yakından ilgilendiren gelişmelerle birlikte kapılarını açıyor. Bugün (8 Eylül Pazartesi) basın özel günüyle resmen başlayacak fuar, 9-14 Eylül tarihleri arasında hem kapalı hem de açık alanlarda tüm ziyaretçilere açık olacak.
Togg’un davetiyle yerinde takip edeceğimiz fuarda; Togg yeni T10F modelini sergileyecek ve Avrupa pazarına Almanya’dan açıldığını duyuracak. Renault, Bursa’da ürettiği Clio’nun 6. neslini gösterecek. Hyundai ise 2026’dan itibaren İzmit’te üretimine başlayacağı tamamen elektrikli modelinin konseptini ilk kez sergileyecek.
BMW fuarda Neue Klasse platformunun ilk seri üretim modeli olan 805 km menzilli BMW iX3’ü tanıtacak.
TÜRKİYE’NİN MARKASI AVRUPA’YA AÇILIYOR
Togg: Fuarın Türkiye açısından en büyük gelişmesini Togg gerçekleştirecek. 2023 yılında SUV modeli T10X ile Türkiye’de teslimatlara başlayan marka, yaklaşık 2.5 yıl sonra Avrupa’ya bu fuar vesilesiyle açılacak. Gemlik’te üretim yapan Togg’un Avrupa’da satışa başlayacağı ilk ülke 1.5 milyon Türk vatandaşının yaşadığı Almanya olacak. Togg, ilk kez bir otomobil fuarına da katılmış olacak ve Münih’teki şovda T10X’in yanı sıra Fastback gövde tipindeki T10F’i ilk kez dünyaya gösterecek. Tıpkı T10X’teki gibi akıllı bağlantı ve uçtan uca ekran deneyimi sunacak T10F gövde yapısının katkısıyla (0.23 sürtünme katsayısı) 623 km menzil sunabilecek. Arkadan itişli ve 4 tekerden çekişli olmak üzere iki farklı güç seçeneğine sahip olacak T10F, 180 kW hızlı şarj desteğiyle bataryasını yüzde 20’den yüzde 80’e 28 dakikada doldurabilecek.
İZMİTLİ ELEKTRİKLİ İLK KEZ GÖZÜKECEK
2025 yılında küresel otomotiv pazarı 2024 yılıyla benzer bir seyir izlemeye devam ediyor. Pandemiyle başlayıp neredeyse 2024 yılının sonuna kadar uzanan üretim sıkıntılarını aşan üreticiler, bir yandan elektrikli araç dönüşümüne yönelik çalışmalarını sürdürürken diğer yandan da satışlarını korumaya çalışıyor. Temmuz sonu itibarıyla Avrupa genelinde (Birleşik Krallık ve EFTA ülkeleri dahil) otomobil satışları 7.9 milyon adetle geçen yılla neredeyse aynı seviyede gerçekleşti. AB’de yedi aylık satışlar geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 0.7 azalarak 6.4 milyon adet olarak gerçekleşti. Türkiye’de ise pazar ÖTV değişikliklerinin arasında 700 bin adetleri geride bıraktı. Ancak pazara giren onlarca yeni modele rağmen tüketici tercihlerinde bu sene de çok ciddi değişiklikler yaşanmadı.
TAHTINDAN OLDU
Otomotiv verileri ve sektörel trendleri takip eden Car Industry Analysis, Ocak-Haziran 2025 döneminde ülkelere göre en çok satılan otomobil modellerini sıraladı. Buna göre, söz konusu dönemde Avrupa genelinde en çok satan beş modelin beşi de küçük ve ekonomik sınıftaki otomobillerden oluştu. Dacia Sandero 128 bin 842 adetle Avrupa’da en çok satılan model olurken; Bursa’da üretilen Renault Clio 122 bin 489 adetle ikinci sırada, Peugeot 208 109 bin 146 adetle üçüncü sırada, Volkswagen (VW) T-Roc 106 bin 118 adetle dördüncü sırada ve başka bir VW modeli Golf 104 bin 162 adetle beşinci sırada yer aldı. Böylece, son 15 yılın lideri Golf’un Ocak-Haziran 2025 itibarıyla liderliği Renault Grubu’na devretmiş oldu.
20 YILDIR LİDER
Ocak-Haziran 2025’te Amerika pazarında Pick-Up’lar ve büyük Japon SUV’larının liderliğinin devam ettiği görüldü. Ford’un F-150’si 256 bin 571 adetle son 20 yıldır olduğu gibi bu dönemde de Amerika’nın en çok satılan modeli olurken, onu 239 bin 451 adetle Toyota RAV4, 212 bin 561 adetle Honda CR-V, 169 bin 678 adetle Chevrolet Silverado 1500 ve 155 bin 300 adetle Toyota Camry takip etti.
EGEA ZİRVEDE CLIO TAKİPTE
Yılın ilk yarısında Türkiye’de en çok satan otomobil modeli Fiat Egea (Sedan ve Cross) olurken, Renault markası Clio ve Megane ile bu modeli takip etti. Bu verileri en güncel Ocak-Temmuz 2025’i dikkate alarak sıraladığımzıda ise Egea Ailesi 40 bin 88 adetle liderliğini korumaya çalışırken, Renault Clio 27 bin 283 adetle ikinci sırada, Renault Megane Sedan 23 bin 743 adetle üçüncü sırada, BYD Seal U, 21 bin 181 adetle dördüncü sırada ve Togg T10X 19 bin 821 adetle beşinci sırada tercih edildi.
Yılın ilk yarısında Almanya’da en çok satan beş modelin dördünü VW markası oluşturdu. Golf 43 bin 762 adetle ilk sırada yer alırken T-Roc 38 bin 633 adetle ikinci, Tiguan 30 bin 869 adetle üçüncü, Passat 23 bin 874 adetle dördüncü sıraya yerleşti. Beşinci sırada da başka bir Alman marka Opel’in 23 bin 156 adet satan Corsa modeli vardı. İtalya’da liderliği 62 bin 323 adetle Fiat Panda sürdürürken; Birleşik Krallık’ta Ford Puma 26 bin 355 adetle, Fransa’da ise Bursalı Renault Clio 56 bin 291 adetle zirveyi bırakmadı.
