Eren Sakarya

ABD ile İran arasında 28 Şubat’ta başlayan çatışmayı sona erdirmeyi hedefleyen barış anlaşmasına varılması, küresel piyasalarda güçlü tepkilere yol açtı. Özellikle enerji fiyatlarında sert düşüşler yaşanırken, altın değer kazandı.

PETROL FİYATLARINDA KESKİN DÜŞÜŞ

ABD Başkanı Donald Trump ve İran Yüksek Güvenlik Konseyi, mutabakat muhtırasının imzalandığını ve resmi imzaların 19 Haziran Cuma günü atılacağını açıkladı. Trump ayrıca Hürmüz Boğazı’ndaki ablukanın aynı gün kaldırılacağını duyurdu. Bu gelişmelerin ardından ICE’de Ağustos vadeli Brent petrolü yüzde 4,6 gerileyerek 83,34 dolara, Batı Teksas petrolü ise yüzde 5,23 düşüşle 80,45 dolara indi.

ALTIN, GÜMÜŞ VE DOLAR

Altın enflasyonist baskıların hafifleyeceği beklentisiyle yüzde 2,51 artışla 4.325,53 dolara yükseldi. Gram altın Türkiye’de 6.436,12 TL seviyesinde işlem görüyor. Petroldeki düşüş, diğer varlık sınıflarına da yansıdı. ABD dolar endeksi yüzde 0,32 gerileyerek 99,483 seviyesine indikten sonra 99,531’den işlem gördü. Spot gümüş ise 70,40 dolar seviyesinde. 

Uzmanlar piyasaların bu haberi uzun süredir beklediğini ve Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılacağı açıklamasının petrol fiyatlarını aşağı çektiğini belirtti. Ayrıca ekonomistler, ihracatın toparlanmasıyla Brent petrolünün yıl sonuna kadar 80 dolar civarına gerileyebileceğini, küresel arz fazlası beklentisinin yeniden güçlenebileceğini ifade etti. Enerji fiyatlarındaki düşüşün hane halkı ve işletmeler üzerindeki maliyet baskısını azaltması, enflasyonun yükselme riskini sınırlaması ve merkez bankalarının üzerindeki yükü hafifletmesi bekleniyor.

Spot altın saat 14:30 itibarıyla yüzde 1 yükselişle 4530 dolar seviyesinde seyrediyor. 

Gram altın ise yüzde 1,1 yükselişle 6694 TL seviyesinde. 

 Aynı dakikalarda çeyrek altın 11030 liradan, Cumhuriyet altını 43910 liradan satılıyor.

Spot gümüş yüzde 1,9 yükselişle 76,30 dolar seviyesinde. 

Dün Tahran yönetiminin barış müzakerelerini askıya alması ile gerileyen altın fiyatları, bu hafta açıklanacak ABD tarım dışı istihdam ve işsizlik verileri öncesi yükselişe geçti. İran'ın Hürmüz boğazından bazı gemilerin geçişine izin vermesi ile petrol fiyatlarının düşmesi de bu yükselişi destekledi. Petrolün varil fiyatı 94 dolara kadar geriledi. 

Dün İran medyası, ABD ve İran arasındaki müzakere görüşmelerinin askıya alındığını duyurdu. Tasnim'de yer alan habere göre karar, İsrail'in Lübnan'a yönelik saldırıları sonrası alındı.

Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 36’ncı Hukuk Dairesi'nin, CHP’nin 38’inci Olağan Kurultayı ile 21’inci Olağanüstü Kurultayı’nın iptali istemiyle açılan davada her iki genel kurul için de "mutlak butlan" yönünde iptal kararı vermesi, piyasaları hareketlendirdi.

Siyasi kulisleri hareketlendiren bu kritik kararın hemen ardından Borsa İstanbul başta olmak üzere finansal piyasalarda satış dalgası ve hareketli dakikalar yaşandı. Hürriyet Yazarı ve Altın ve Para Piyasaları Uzmanı İslam Memiş, siyasi gündemin gölgesinde bayram tatili öncesi son işlem gününde piyasalarda meydana gelen bu son gelişmeleri, makroekonomik yansımaları ve altın, gümüş ile petrol fiyatlarına dair kısa, orta ve uzun vadeli öngörülerini Hürriyet.com.tr’ye değerlendirdi.

İslam Memiş, piyasalardaki son durumu şu sözlerle analiz etti:

PİYASALARDAKİ GÜNCEL DURUM VE BİLGİ KİRLİLİĞİ

Olayların henüz çok taze olması, yeni bir bayram arifesinde bulunmamız ve bugün bayram öncesi son işlem günü olduğu için piyasalarda ciddi bir bilgi kirliliği yaşanıyor. Gelişmeleri kısa, orta ve uzun vadeli olarak ayrı ayrı değerlendirmek gerekiyor. Bu süreçte en doğru yaklaşım, şeffaf bir analiz yapmaktır; yani ne aşırı karamsar ne de aşırı iyimser olmak gerekir.

KISA VADELİ ETKİLER VE PİYASA ŞOKLARI

Kısa vadeli etkiler zaten kendisini gösterdi. Borsa İstanbul'da bir şok satış dalgası yaşandı ve endeks yaklaşık yüzde 6 civarında değer kaybetti. Bununla birlikte teminat tamamlama sıkıntısı ortaya çıktı; teminat tamamlama miktarı 3,6 milyar TL civarında artırıldı. Doğal olarak risk primi (CDS) yükseldi ve rezerv satışları gerçekleşti. Bunlar kısa vadede karşılaştığımız olumsuz tablolardır.

Mehmet Şimşek başkanlığında toplanan Finansal İstikrar Komitesi'nden ise somut ya da radikal bir karar çıkmadı, sadece genel hatlara sahip rutin bir metin yayımlandı. Süreç içerisinde rezerv satışı yoluyla dolar baskılandı ve böylece olası bir kur atağının önüne geçildi.

"Güvenli liman" olarak bilinen altındaki hareket dikkatle takip edilirken son yıllarda gümüş de önemli bir yatırım aracı olarak öne çıktı. Takı olarak kullanılmasının yanı sıra yapay zeka teknolojileri, akıllı cihazlar, güneş enerjisi ve otomotiv sektörlerinde yoğun olarak gümüş kullanılması bu metale olan talebi artırdı. Altın fiyatlarının çok yükselmesi de yatırımcının gümüşe kaymasına yol açtı. Gümüş de 2025 yılında yatırımcısına yüzde 135 oranında kazandırdı. Ons gümüş şu sıralarda 74,89 dolardan satılıyor.

DÜNYADA YATIRIM YAPILACAK GÜMÜŞ TÜKENİYOR MU?

Gümüşe olan talep bu kadar artarken uzmanlar da beliren bir tehlikeye dikkat çekiyor. Yatırımım Trader CEO'su Candaş Atalay, yapay zeka, güneş enerjisi ve elektronik sektörü gümüş tüketimini tarihi seviyelere taşıdığını belirterek "Piyasada ticareti yapılabilir gümüş hızla azalıyor. Dünyada yatırım yapılacak gümüş kalmayabilir." uyarısında bulundu.

Atalay "Rekor seviyede gerçekleşen endüstriyel talep, daralan arz seviyeleri ve stoklar ve ayrıca yıllardır devam edegelen arz açıkları dünyada yatırım için gümüş bırakmayabilir." dedi.

CANLI ALTIN FİYATLARI İÇİN TIKLAYIN

Spot altın saat 17:15 itibarıyla yüzde 1,5 düşüşle 4494 dolar seviyesinde. 

Gram altın yüzde 1,6 düşüşle 6582 TL seviyesinde. 

Spot gümüş ise yüzde 4,4 düşüşle 74,23 dolar seviyesinde.

CANLI ALTIN FİYATLARI İÇİN TIKLAYIN

Altın fiyatları ABD ile İran arasındaki gelişmelerle geriledi. ABD Başkanı Trump İran'a saldırı düzenleyeceklerini ancak daha sonra bu saldırıları ertelediğini sosyal medya hesabından duyurdu. 

Dünya petrol ticaretinin yüzde 20'sinin gerçekleştiği Hürmüz Boğazı ise kapalı kalmaya devam ediyordu. Kuveyt, Irak, Suudi Arabistan, Katar ve Birleşik Arap Emirlikleri gibi petrol üreticisi ülkeler, boğazın kapalı kalması ve petrol tesislerinin vurulması nedeniyle petrol arzını düşürdü. Bu durum petrol ve nakliyat fiyatlarının yükselmesine neden oluyor.

Yüksek seyreden enerji fiyatları ise enflasyon korkularını tetikliyor. ABD Merkez Bankası Fed, enflasyonun yüksek gelmesi halinde faiz artırımına gidebileceğine yönelik sinyaller verdi. Yüksek faiz ortamında faiz getirisi olmayan altın cazibesini yitiriyor. Faiz artırımı ihtimali bu yüzden altın fiyatlarını baskılıyor. 

'ALTIN FİYATI DAHA FAZLA BASKI GÖREBİLİR'

Spot altın saat 15:00 itibarıyla yüzde 2,5 düşüşle 4561 dolara gerileyerek 7 Nisan'dan bu yana en düşük seviyesine indi. 

Gram altın yüzde 2,5 düşüşle 6607 TL seviyesinden işlem görüyor. 

Gümüş ise yüzde 4,3 düşüşle 72,18 dolar seviyesinde.

CANLI ALTIN FİYATLARI İÇİN TIKLAYIN 

Altın fiyatları, ABD Başkanı Trump'ın İran'ın teklifinden memnun olmadığına yönelik açıklamaları, İran-ABD arasındaki olası barış umutlarını zayıflatarak altını geriletti. Dolar endeksinin güçlenmesi de altını zayıflatan bir diğer etmen oldu.

İran-ABD savaşının başından bu yana kapalı tutulan Hürmüz Boğazı nedeniyle dünya petrol ticareti sekteye uğrarken petrol fiyatları da 106 doların üzerine çıktı. Artan enerji ve nakliye fiyatları ise yüksek enflasyon tehlikesine neden oldu. 

Uzmanlara göre enflasyon baskısı ise ABD Merkez Bankası Fed'in faiz indirme olasılığını azaltıyor. Yüksek faiz ortamı faiz getirisi olmayan altının fiyatlarının düşmesini sağlıyor. 

GÖZLER MERKEZ BANKALARINDA 

Kurban bayramı öncesi gözler bankaların 2026 yılı için hazırladığı emekli maaşı promosyon kampanyalarına çevrildi.

Emekliler alacağı bayram ikramiyesi kadar bankaların verdiği emekli maaşı promosyonlarının miktarını da merak ediyor. Bazı kamu ve özel bankalar da bayram öncesi promosyon miktarlarını güncellemeye başladı. Kimi bankalar 2026 için açıkladıkları promosyon miktarlarını değiştirmez iken kimileri ise ikramiyeleri güncelledi. Hurriyet.com.tr olarak bazı bankaların açıkladığı veya internet sitelerinde yer alan bilgilere göre emekli maaş promosyon miktarlarını derledik.

EMEKLİ PROMOSYONU NASIL ALINIYOR?

Emeklilerin bir bankadan promosyon alabilmesi için o bankaya emekli maaşını taşıması ve maaşını bu bankadan çekmeyi taahhüt etmesi zorunlu. Maaşlarını istedikleri bankaya taşıyabilen emeklilerin bunu bankaya bildirmesi gerekiyor. Bildirim banka şubelerinden veya e-Devlet üzerinden yapılabiliyor.

Taahhüt süresi dolmadan da banka değişikliği yapılabiliyor. Ancak mevcut bankada kalınan sürenin promosyonu emeklide kalıyor, kalanını ise iade ediliyor.

Promosyon tutarı emeklinin maaş miktarına göre belirleniyor. Bankaların duyurduğu promosyon tutarı maaşı en yüksek emeklilere ödenen miktar oluyor. Emekli maaşı azaldıkça ödenen promosyon miktarı da düşüyor. Banklara 3 yılda bir bu promosyonları verirken emekliler senede bir banka promosyonlarını almak istiyor.

HANGİ BANKA NE KADAR PROMOSYON VERİYOR?

Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Genel Kurulu'nda, doğum izni de içeren, 'Sosyal Hizmet Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi'nin bazı maddeleri kabul edildi.

TBMM Genel Kurulu'nda kabul edilen düzenlemeye göre memur ve SSK'lı kadınların doğum sonrası ücretli izin süresi 8 haftadan 16 haftaya çıkarılacak. Böylece kadınlar doğumdan önce 8 ve doğumdan sonra 16 hafta olmak üzere toplam 24 hafta izin de yapabilecek. 

Ancak sağlık durumu uygun olduğu takdirde, doktorun onayı ile kadının talep etmesi halinde doğumdan önce çalışabileceği süre 3 haftadan 2 haftaya düşürülecek. Bir veya daha fazla çocuğa eşiyle birlikte veya münferit olarak koruyucu aileye, çocuğun teslim edildiği tarihten sonra isteği üzerine 10 gün ücretsiz izin verilecek. Kadının isteği halinde, 24 haftalık, çoğul gebelik halinde ise 26 haftalık sürenin tamamlanmasının ardından ücretsiz izin verilecek.

'AMAÇ KADINI ÇALIŞMA HAYATI İÇİNDE TUTMAK'

Sosyal Güvenlik Uzmanı Mert Nayır söz konusu düzenlemenin uzun süredir tartışılan ve beklenen bir düzenleme olduğunu belirtti. Nayır "Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'nın araştırmasında doğum yapan 1 milyon 398 bin kadının SGK kayıtları incelendi. Sigortalı çalışan kadınların yüzde 39,9'unun doğumdan sonraki ilk 6 ayda, yüzde 56,5'i ise ilk 12 ayda işten ayrıldıkları önemli bir veri olarak tespit edildi" diyerek sözlerini şöyle sürdürdü:

Kadını çalışma hayatının içerisinde tutmak, hanede çift gelir modelinin devam ettirilmesi için özellikle doğum sonrası rapor süresinin uzatılmasına gidildi. Yeni düzenlemeyle rapor süresi 120 günden 168 güne çıkacak.

DOĞUM İZNİNE ÇIKAN ÇALIŞANLAR NE KADAR ALACAK? 

Yeni düzenlemeye göre kadın çalışanların doğum sonrası alacağı ücret de artmış oldu. Peki kadın çalışanlar yeni düzenlemeye göre ne kadar ücret alacak? Sosyal Güvenlik Uzmanı Nayır, hürriyet.com.tr'ye doğum iznine ayrılan kadınların yeni düzenlemeye göre alacağı ücreti de hesapladı: