Yetki yok, ilan var… Emlak ilanında yeni oyun
Güncelleme Tarihi:
İKİNCİ el gayrimenkulde sahte ilanların, ilan kirliliğinin ve spekülatif fiyat artışlarının önüne geçilmesi için devreye alınan ‘Elektronik İlan Doğrulama Sistemi’ (EİDS), 15 Şubat’tan itibaren tüm gayrimenkullerde zorunlu oldu. Ancak kimi emlakçılar yetkisiz ilan girmenin yolunu yine de buldu.
Yeni düzenlemeye göre emlak ofisi ile çalışan vatandaş, e-Devlet üzerinden ilgili işletmeye yetki verecek. Yetki verilmeden ilan girişi yapılamayacak. Yaklaşık 25 gündür zorunlu hale gelen uygulamayı hiçe sayan sözde emlakçılar olduğunu söyleyen İTO Gayrimenkul Hizmetleri Meclis Üyesi Mustafa Hakan Özelmacıklı yapılan oyunu şöyle anlattı:
İSTİSNALAR KULLANILIYOR
“Sistem bazı durumlarda mal sahibinin yetki vermesine gerek kalmadan ilan girişine izin veriyor. Eğer mülk tapulu değilse, yabancıya aitse ya da kooperatif ve dernek adınaysa yetki doğrulaması yapılması şartı aranmıyor. Son günlerde bazı emlak ofisleri ilan girişlerinde bu 3 gerekçeden birini kullanarak yetki şartını çiğniyor. Tapulu ev tapusuz denilerek, Türk vatandaşına ait ev yabancıya ait denilerek hatalı ilan girişi yapılıyor. Ancak Ticaret Bakanlığı ilan portallarını inceliyor. ‘Tapusuz taşınmaz’ ya da ‘yabancı malik’ olarak işaretlenen ilanlar takip ediliyor. Eğer hatalı bilgi verilerek yetki şartının çiğnendiği tespit edilirse, ilan başına 28 bin 620 lira ile 858 bin 620 lira arasında ceza kesiliyor.”
‘YÜZDE 15’İ DOĞRU DEĞİL’
Yapılan tüm düzenlemelere rağmen boşluk arayan kötü niyetli kişilerin olduğunu dile getiren Özelmacıklı, “Bugün hâlâ ilanların yüzde 15’i sahte ya da hatalı” dedi ve şunları söyledi: “Vatandaş evini satması için emlak ofisine yetki verdiğinde bir kod alıyor ve bunu emlak danışmanına iletiyor. Ancak emlak danışmanı kötü niyetliyse, bu kod ile birden çok ilan girişi yapıyor. Mesela siz Beylikdüzü’ndeki ev için yetki verip kod aldınız, emlak ofisi o kod ile Bahçelievler’deki bir evin ilan girişini de yapabiliyor. Bakanlığın bu açığı çözmesi gerekiyor. Ayrıca son dönemde çok sayıda satılan, kiralanan ilanın yayından kaldırılmadığını görüyoruz. Emlak ofisleri bir iş günü içinde yayından kaldırmalı. Ama ‘kalsın, arayana başka yeri pazarlarım’ bakışı ile tüketici yanıltılıyor.”
EİDS sisteminin zorunlu olmasıyla ilanlarda düşüş beklendiğini, ama olmadığını belirten Özelmacıklı, bunun nedenini de şöyle anlattı: “En yaygın kullanılan ilan sitesinde, ilanın yayında kalma süresi bir aydı. Biz de düzenleme sonrası bu süre bitince sahte ilanların eleneceğini düşündük. Ancak ilan sitesi ani düşüşü önlemek için bir aylık süreyi 3 aya çıkarttı. Bu nedenle düşüş yaşanmadı.”