RK'dan Google’a yeni soruşturma: Android ekosistemi mercek altında
Güncelleme Tarihi:
Rekabet Kurulu (RK), Google’ın cihaz üreticileriyle yaptığı sözleşmelerde yer alan mali teşviklerin ve uygulama yükümlülüklerinin pazar rekabetini engellediği iddiasıyla, teknoloji devi hakkında yeni bir soruşturma başlattı.
Rekabet Kurumu, teknoloji dünyasında dengeleri değiştirecek kritik bir adım attı. Kurulun 08.01.2026 tarihli ve 26-01/2-M sayılı kararı ile Google’ın mobil cihaz üreticileriyle imzaladığı sözleşmeler ve Android Geliştirici Doğrulama Programı kapsamındaki faaliyetleri hakkında soruşturma açıldı. Söz konusu karar, Mobil Ekosistemler Sektör İncelemesi (MESİ) raporundaki çarpıcı bulgulara dayandırıldı.
"İSTEĞE BAĞLI" SÖZLEŞMELERDEKİ MALİ TEŞVİK KISKACI
Kurul tarafından yapılan incelemelerde, Google’ın 2018 yılındaki kararın ardından sözleşme yapısını değiştirdiği ancak "mali teşvikler" yoluyla piyasadaki hakimiyetini sürdürdüğü iddia ediliyor. Google Arama parçacığının (widget) ana ekrana yerleştirilmesinin artık "zorunlu" tutulmadığı, bunun yerine "isteğe bağlı" sunulan Google Arama Parçacığı Yerleştirme Sözleşmesi (GSPA) kapsamına alındığı saptandı. Ancak MESİ raporuna göre, cihaz üreticilerinin tamamının bu sözleşmeyi imzaladığı ve ana ekrana rakip bir arama parçacığı yerleştirmedikleri tespit edildi.
VARSAYILAN AVANTAJLAR VE GELİR PAYLAŞIMI
Soruşturmanın bir diğer önemli odak noktasını ise Türkiye İçin Gelir Paylaşım Sözleşmesi (TRSA) oluşturuyor. Google Arama’nın varsayılan olarak atanmasının bu sözleşmeyle mali teşviklere bağlandığını belirten Kurul; Google Chrome ve Google Sesli Asistan gibi servisler aracılığıyla Google Arama’ya geniş bir avantaj sağlandığını vurguladı. Sağlanan bu mali desteklerin, üreticiler üzerinde "yönlendirici etki" yaratarak rekabeti kısıtladığı değerlendiriliyor.
TARAYICI PAZARINDAKİ KOŞULLAR VE KISITLAMALAR
Raporda, Google’ın işletim sistemi lisanslaması için Google Chrome tarayıcısının ön yüklü gelmesini, Uygulama Havuzunda yer almasını ve varsayılan olarak ayarlanmasını şart koştuğu bilgisine yer verildi. Ayrıca, geçmişte ihlal sayılmayan ancak güncel piyasa koşullarında risk teşkil eden "alternatif işletim sistemi geliştirme yasağı" da tekrar inceleme kapsamına alındı. Buna göre, cihaz üreticilerinin Android açık kaynak kodunu kullanarak yeni bir sistem geliştirmesinin engellenmesinin, işletim sistemi pazarındaki rekabeti olumsuz etkilediği üzerinde duruluyor.
Hürriyet ülke ülke inceledi: Dijital telif yasası kazandırdı GELİŞTİRİCİ POLİTİKALARI DA TAKİPTE
Soruşturma kapsamında Google’ın "Android Geliştirici Doğrulama Programı"ndaki son politika değişiklikleri de incelenecek. Kurul, bu değişikliklerin uygulama geliştiricileri üzerinde yarattığı etkileri ve pazarın genel yapısına yönelik olası ihlalleri 4054 sayılı Kanun’un 40. maddesi uyarınca karara bağlayacak.
NEDEN İNCELENİYOR?
Her gün kullandığınız Android telefonun, işletim sisteminden uygulama marketindeki seçeneklere kadar pek çok detay, Rekabet Kurumu’nun yeni soruşturmasının odağında.
Google'ın telefon üreticileriyle yaptığı sözleşmelerin ve uygulama geliştiricilere getirdiği yeni kuralların, piyasadaki rekabeti engelleyip engellemediği gerekçesiyle inceleniyor.
SÜREÇ NEYİ KAPSIYOR?
Geçmişin Takibi: 2018’de aldığı cezadan sonra Google’ın sözleşmelerini rekabete gerçekten açıp açmadığı kontrol edilecek.
Uygulama Geliştiricilere Baskı: Getirilen yeni yükümlülüklerin, alternatif uygulamaların önünü kesip kesmediği değerlendirilecek.
SİZİ NASIL ETKİLER?
Bu soruşturma, telefonunuzda hangi uygulamaları daha rahat göreceğinizden, hangi servisleri özgürce seçeceğinize kadar "mobil ekosistemin" geleceğini belirleyecek.
MERAKLISINA NOT: MOBİL EKOSİSTEM NEDİR?
Telefonunuzdaki işletim sistemi, uygulama mağazası ve tüm servislerin birbirine bağlı olduğu dijital dünyadır. Adil bir ekosistem, kullanıcı için daha fazla seçenek ve yenilik demektir.