Oluşturulma Tarihi: Şubat 25, 2003 09:07
Hükümetle Irak pazarlığı yapan ABD heyeti, nitelikli sanayi bölgelerinin deri, ayakkabı ve konfeksiyonu kapsamasını kabul etti. Ancak bu ürünler ABD’ye Made in USA (Amerikan malı) menşei ile girecek
Ankara’da Irak konusunda hükümet ile pazarlık yapan ABD heyeti, ‘Nitelikli Sanayi Bölgeleri’nin (NSB) deri, ayakkabı ve konfeksiyon ürünlerini kapsamasını kabul etti. Ancak, NSB’lerde üretilecek bu ürünlerin ABD pazarına Made in USA (Amerikan Malı) menşei ile girmesini şart koştu.
Irak’ta bir savaş halinde, topraklarını ABD askerine kullandırması sözkonusu olan Türkiye’nin ekonomik kayıplarının giderilmesine yönelik müzakerelerde, hibe ve kredi konularında uzlaşmanın yakın olduğu bildirilirken, görüşmelerde NSB için de ABD tarafından ilginç bir istek geldi. Daha önce karşı çıktığı halde ABD, bu kez konfeksiyon, deri ve kundura sektörlerini kapsam içine almayı kabul etti. Ancak bu bölgelerden ABD’ye gidecek ürünlere Made in USA etiketi konulması istendi.
Gümrüksüz girecek
NSB’lerde üretilecek ürünler ABD’ye gümrüksüz girebiliyor. Bunun için de belli oranda ABD menşeili girdi kullanılarak, ‘Made in USA’ menşei alması sağlanıyor. Görüşmelerde, NSB dışı bazı ürünlerin ABD girişinde sıfır veya düşük gümrük alınması, Amerikan Eximbankı ve dış yatırım kredi kuruluşu OPİC’in Türkiye’ yatırımlarına desteği de gündemde. Ticaret paketinde Türkiye’ye 200 milyon dolarlık ilave ticaret olanağı sağlanması amaçlanıyor.
Nakit hibeye ‘köprü’ formülü
ABD ile sürdürülen ekonomik destek paketi görüşmelerinde nakit hibenin bir kısmının ‘köprü kredisi’ şeklinde verilmesinde anlaşma sağlandı. Buna göre yaklaşık 4 milyar
dolar tutarında öngörülen hibenin bir kısmı Kongre onayına ihtiyaç duyulmayan kaynaklardan karşılanacak. Daha sonra köprü kredisiyle gelen hibe miktarı, Kongre’nin onayladığı hibe miktarından düşülecek. Son pakete göre hibe veya uzun vadeli kredi seçeneği ortadan kalktı. ABD’nin 4 milyar dolar yerine piyasa koşullarına göre 25 - 30 milyar dolar arasında önerdiği uzun vadeli kredi seçeneği önerisi yerini, 10.6 milyar dolar tutarında 4 yılı ödemesiz 15 yıl vadeli krediye bıraktı. Paketin askeri hibe bölümünü oluşturan 2 milyar dolar ise 6.8 milyar tutan mevcut FMS borçlarının silinmesinde kullanılacak.
Latin yöntemi
Köprü Kredisi yöntemi çoğunlukla 80’lerde Latin Amerika ülkelerine yapılan maddi yardımlarda kulanıldı. Yöntem, müzakerelerin uzun sürmesi nedeniyle IMF veya ABD’den maddi yardım gelmeden önce Paris Kulübü’nden kaynak alınarak sonradan alınan kaynağın düşülmesi şeklinde çalışıyordu. Paris Kulübü seçeneği artık ortadan kalktığı için Türkiye’ye verilecek köprü kredisine ABD’nin nasıl bir mekanizma geliştireceği ise halen tartışılıyor.