Halka arzlar 2008’de dip yaptı

Türk Telekom’un (TT) Mayıs ayında yapılan 1.9 milyar dolarlıkhalka arzı, 2008’de dünyanın en büyük 7’nci halka arzı oldu

Ufuk KORCAN / VATAN

Ekonomik kriz nedeniyle tüm dünyada halka arzlar bıçak gibi kesildi. Hisse senedi piyasalarında yaşanan tarihi düşüşler yatırımcıların tasarruflarının büyük bölümünün erimesine neden olurken şirketler de halka arz planlarını ertelemek zorunda kaldı. 2008’de dünya genelinde yaklaşık 90 milyar dolarlık halka arz yapılırken 60 milyar dolarlık arz da ertelendi. 300 şirket hisselerini borsalarda satma kararını askıya alırken bu rakam 2007’ye göre iki katına çıktı. Dünyanın en büyük özel girişim sermayesi şirketlerinden KKR ve İtalya’nın lüks giyim markası Prada da 2008’de halka arzını erteleyen şirketler arasında bulunuyor. PricewaterhouseCoopers’a (PwC) göre 2008’in son çeyreği halka arzlar açısından son 5 yılın en kötü dönemi.

Wall Street’te yaptığı 19.65 milyar dolarlık hisse satışıyla Visa, 2008’in en büyük halka arzı oldu. Visa’yı 5.71 milyar dolarlık arzla China Railway Construction izledi. 2008’de gerçekleştirilen “dünyanın en büyük halka arzları” listesinde Türk Telekom yedinci sırada yer aldı. Özelleştirme İdaresi’nin Türk Telekom’daki yüzde 15 hissesi 2008 Mayıs ayında halka arz edilmişti ve arzdan 1.9 milyar dolarlık gelir elde edilmişti.

En fazla arz Çin’de

2008’de en fazla halka arz ise Çin’de gerçekleştirildi. Çin’de 124 şirket halka arz yaparken toplam gelir 23 milyar dolar oldu. ABD’de geçen yıl 25.4 milyar dolar tutarında halka arz yapılırken bunun 19.65 milyar doları sadece Visa’nın halka arzından kaynaklandı. Wall Street’ten sonra dünyanın ikinci en büyük finans merkezi olan Londra’da da 2008’de 9.8 milyar dolarlık halka arz yapıldı. Geçen yıl İstanbul Menkul Kıymetler Borsası’nda (İMKB) Türk Telekom’un dışında bir tek Eurotrend Yatırım Ortaklığı’nın halka arzı gerçekleştirildi. 2007 yılında ise toplam 9 şirket halka arz edilmiş ve 3.3 milyar dolarlık gelir sağlanmıştı.

Halka arzlar için 2009 yılı da kayıp

Uzmanlar, 2009 yılının da halka arzlar açısından pek parlak olmadığını düşünüyor. JP Korgan Asya Pasifik Hisse Senedi ve Türev Piyasaları Direktörü Kester Ng, halka arzlarda 2009’un ikinci yarısında bir hareketlenme yaşanabileceği ancak 2006 ve 2007 yıllarındaki seviyelerin yakalanmasının imkansız olduğunu ifade ediyor. Bernstein analistlerine göre ise ABD’de halka arzlarda 2010 yılına kadar dip seviyeler görülmeyecek. ABD’de 2008’de yüzde 45 azalan halka arz gelirlerinin 2009’da da yüzde 25 düşeceğini tahmin eden Bernstein analistleri, sermaye ihtiyacı artan şirketlerin ikincil halka arzlara yönelebileceğini belirtiyor...