OVP’nin yeşil ekseni

Türkiye ekonomisinin üç yıllık hedef ve politikalarının yer aldığı Orta Vadeli Program (OVP) geçen hafta açıklandı. Güncellenen OVP’de yeşil dönüşüm sürecinin hızlandırılacak olmasına yönelik detaylar dikkat çekti. 2026-2028 yıllarına ilişkin yayımlanan OVP’den derlenen bilgilere göre, İklim Kanunu’nun uygulamasına yönelik sera gazı emisyonlarının azaltımı ve iklim değişikliğine uyuma ilişkin düzenlemeleri içeren ikincil mevzuat hazırlıkları tamamlanarak uygulamaya konulacak. Türkiye Emisyon Ticaret Sistemi (TR ETS) uygulamaya geçirilecek. Avrupa Birliği’nin (AB) Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması’nın tesisine ve ETS gelirlerinin yeşil dönüşümün finansmanında kullanılmasına yönelik çalışmalar yürütülecek. Avrupa Yeşil Mutabakatı (AYM) ve Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması’nın sektörlere etkileri değerlendirilecek. AB düzenlemelerinden etkilenecek sektörler için düşük karbon sektörel yol haritaları tamamlanacak.

İKLİM DOSTU TEKNOLOJİ TEŞVİKİ

OVP’de yeşil dönüşüme ilişkin öne çıkan diğer detaylar madde madde şu şekilde:

* Türkiye’nin ihtiyaçları dikkate alınarak AB taksonomisiyle uyumlu Türkiye yeşil taksonomisine yönelik yürütülen mevzuat çalışmaları tamamlanarak sürdürülebilir yatırımlar için ortak bir çerçeve sağlanacak. Öte yandan, İklim Değişikliği Azaltım Stratejisi ve Eylem Planı (İDASEP) güncellenecek.

* Yeşil dönüşüm sürecinde işletmelerin çevresel etkilerini izleyip şeffaf biçimde raporlaması sağlanacak. Raporlama standartları ve denetim altyapısı güçlendirilerek ihracatta çevresel düzenlemelere uyum ve rekabet gücü artırılacak.

* Türkiye Yeşil Sanayi Projesi kapsamında açılacak çağrılarla sanayide sürdürülebilir üretim, enerji verimliliği ve iklim dostu teknolojilerin geliştirilmesi teşvik edilecek.

* İmalat sanayisinde eko-tasarım ve sürdürülebilir ürünlere ilişkin mevzuat takip edilerek karbon ayak izi başta olmak üzere göstergelerin hesaplanması ve izlenmesi için mevzuat çalışmaları tamamlanacak.

* Hayata geçirilen Ulusal Döngüsel Ekonomi Eylem Planı kapsamında ulusal geri kazanım oranı yükseltilecek.
Döngüsel ekonomi yaklaşımıyla uyumlu ve düşük karbonlu üretimi amaçlayan yatırımlar Yeşil Dönüşüm Destek Programı kapsamında teşvik edilecek.

* Sıfır atık uygulamaları yaygınlaştırılacak ve depozito saha uygulamaları sistemi hayata geçirilecek.

* Uluslararası Plastik Anlaşması müzakereleri çerçevesinde, plastik ürünlerin üretimi, kullanımı ve bertarafına ilişkin ulusal politika ve mevzuat çerçevesi taranarak iyileştirilmesi gereken alanlar belirlenecek.

YEŞİL SERTİFİKA YAYGINLAŞACAK

* Yenilenebilir enerji kaynaklarından elektrik üretimi artırılarak enerjide ithal kaynaklara bağımlılık azaltılacak. Yenilenebilir enerji kullanım oranı ve enerji verimliliği yüksek yeşil binalarla bunlara yönelik Ulusal Yeşil Sertifika Sistemi yaygınlaştırılacak. Türkiye’nin ısı potansiyelinin değerlendirilmesi ve atık ısının kullanılabilmesi için ısı arzına yönelik gerekli mevzuat düzenlemesi yapılacak.

* Ulaşımda Net Sıfır Emisyon Stratejisi ve Eylem Planı tamamlanarak entegre, verimli, güvenli, çevreye duyarlı akıllı ulaşım sistemleri teknoloji yol haritası oluşturulacak. Lojistik sektöründe yüksek kapasiteli şarj istasyonları ulusal planı hazırlanacak.
Sürdürülebilir Turizm Programı kapsamında turizmde yeşil dönüşümün hızlanması için çalışmalar yürütülecek, turizm tesisleri ve sektör bileşenlerine yönelik sertifikasyon ve belgelendirme çalışmaları program hedefleri doğrultusunda yaygınlaştırılacak.

* Ayrıca, Yerel İklim Değişikliği Eylem Planı Yönetmeliği yayımlanacak, tüm illerde eylem planları hazırlanarak karar destek araçları, teknik kılavuzlar ve izleme sistemleri geliştirilecek. Yerel yönetimlerin çevresel altyapı, yenilenebilir enerji ve ulaşım sektörlerinde, iklim değişikliğiyle mücadele ve uyum kapsamında gerçekleştireceği yatırımlar için yenilikçi ve sürdürülebilir finansman modelleri oluşturulacak.