Enflasyonda üst hedef yüzde 21

Merkez Bankası (TCMB) Başkanı Fatih Karahan, yılın ilk enflasyon raporunu dün İstanbul Finans Merkezi’nde açıkladı. Burada, enflasyon görünümüne ve faiz politikasına yönelik mesajlar veren Karahan, 2026 enflasyon tahminlerinde yukarı yönlü revizeye gittiklerini duyurdu. Buna göre, 2026 sonu enflasyon tahmini yüzde 13-19’dan yüzde 15-21 aralığına yükseltildi. 2026 için ara hedef ise yüzde 16 seviyesinde korundu. Karahan, bu yıla yönelik tahmin aralığının 2 puanlık yukarı yönlü revizesinde ‘risklerin belirginleşmesinin’, ‘TÜFE hesaplama yönteminde yapılan değişiklikler sonucu hizmet grubunun sepet içindeki payının artmasının’, ‘enerji dışı emtia fiyatlarındaki artışın’ ve ‘gıda fiyatlarının’ etkili olduğunu belirtti.

2027 yıl sonunda ise enflasyonun yüzde 6 ila yüzde 12 aralığına gerileyeceğini tahmin ettiklerini belirten Karahan, “Enflasyon ara hedefimizi ise 2026 ve 2027 yılları için sırasıyla yüzde 16 ve yüzde 9 olarak koruduk. 2028 yılı için ise ara hedefimizi yüzde 8 olarak belirledik. Enflasyonun 2028’de yüzde 8’e geriledikten sonra orta vadede yüzde 5 seviyesinde istikrar kazanmasını öngörüyoruz” dedi.

‘GIDA ŞUBATTA DA ETKİLİ OLACAK’

2026 Ocak’ta aylık enflasyon yüzde 4.84 ile beklentilerin üzerinde gelmişti. Ocak ayındaki bu gelişmede, gıda fiyatları kaynaklı etkilerin ön planda olduğunu söyleyen Karahan, gıda kaynaklı artışın şubatta da görülebileceğine işaret etti. Ancak yine de Karahan’ın ana mesajı, ‘dezenflasyonun süreceğine’ yönelik oldu. Gıda fiyatlarına ve etkilerine yönelik Karahan, şu değerlendirmeyi yaptı: “Ocak ve şubat ayları bittiğinde en kötüsünün geride kalacağını değerlendiriyoruz. Burada sebze öncülüğünde arz koşulları kaynaklı bir artış oldu. Bir de her sene yaşadığınız Ramazan etkisi var. Hem Ramazan ayında hem de bir önceki ayda gıda fiyatlarında et öncülüğünde bir miktar da bakliyat öncülüğünde artış yaşıyoruz. Bu yıl da o artışı görüyoruz. Şubat ayında da bunu göreceğiz gibi gözüküyor. Ama önümüzdeki döneme baktığımızda iklim koşulları açısından özellikle yağış miktarına baktığımızda daha destekleyici bir görünüm söz konusu. Bunun önümüzdeki dönemde çok daha makul bir gıda enflasyonuna sebep olacağını düşünüyorum. Dolayısıyla buradan da dezenflasyona destek gelecek.”

2025’TEKİ SAPMANIN BEŞ ANA NEDENİ

Karahan, 2025 yıl sonunda enflasyonun ara hedefleri olan yüzde 24’ün 6.9 puan üzerinde gerçekleşmesine yönelik de değerlendirmelerde bulundu. Bu sapmada, beş ana unsurun belirleyici olduğuna dikkat çeken Karahan, “Bunlardan ilki, küresel korumacılık eğilimi ve jeopolitik gelişmelerin etkisiyle, emtia fiyatlarının öncülüğünde artan ithalat fiyatlarının enflasyon üzerindeki yansımaları” dedi. Bir diğerinin ise kuraklık ve don hadiselerinin hem arz hem de beklenti kanalından gıda enflasyonu üzerindeki etkileri olduğunu vurgulayan Karahan, “Üçüncü olarak, mevcut verilerle tahmin ettiğimiz çıktı açığı daha sınırlı bir dezenflasyonist etkiye işaret etti. Dördüncü unsur yönetilen-yönlendirilen fiyatların ilgili varsayımlarımızdan yüksek gelmesi iken, son olarak, enflasyonun ana eğilimi ve ataletindeki öngörülenden yavaş seyir, 2025’te enflasyonun ara hedeften sapmasında kısmen etkili oldu” ifadelerine yer verdi.

FAİZ MESAJI

Öte yandan TCMB, bu yıla temkinli faiz indirimiyle girmişti. Karahan, dünkü toplantıda da önceki toplantılarda olduğu gibi faiz kararına yönelik atılacak adımların ‘enflasyon gerçekleşmelerine ve beklentilerine bakılarak’, ‘toplantı bazlı’ ve ‘ihtiyatlı yaklaşımla’ ele alınacağını vurguladı. “Dezenflasyon sürecinin hedeflerle uyumlu şekilde devamını sağlamak için, sıkı para politikası duruşumuzu kararlılıkla sürdürüyoruz” mesajını veren Karahan, “Adım büyüklüğünü kısa dönemde artırmak için eşik bir miktar yüksek görünüyor” diye konuştu.

KİRA ENFLASYONUNDA YÜZDE 30-36 TAHMİNİ

Karahan, hizmet enflasyonunun seyrine yönelik değerlendirmelerinde aylık kira enflasyonunda net bir yavaşlamanın söz konusu olduğunu vurguladı. “Kira enflasyonunun bu yıl sonu itibarıyla yüzde 30 ila 36 arasında olabileceği tahmin ediliyor” diyen Karahan, şöyle devam etti: “Eğitim tarafında ise fiyat ayarlamalarına dair düzenlemelerde, geçmiş 24 ayın enflasyonu yerine 12 ayın etkisini yansıtacak şekilde değişikliğe gidilmesini önemli buluyoruz. Nitekim bu değişikliklerin, geçmiş enflasyona endeksleme mekanizmasını görece zayıflatarak dezenflasyon sürecini desteklemesini bekliyoruz. Düzenleme 2025’te yürürlükte olsaydı eğitim enflasyonunun 16 puan civarında aşağıda olabileceği sonucuna ulaşıyoruz. Bu bakımdan, düzenleme değişikliğinin 2026 yılı için ima ettiği rakamlar, eğitim tarafında dezenflasyon için belli bir alan olduğunu gösteriyor.”

‘TİCARİ BELİRSİZLİKLER AZALDI’

Her enflasyon raporu toplantısında olduğu gibi küresel ekonomik görünüme yönelik değerlendirmelerde bulunan Karahan, dış ticarette tırmanan belirsizliklerin sürdüğünü; ticaretteki belirsizliklerin ise azaldığına işaret etti. Bunun etkisiyle küresel büyüme öngörülerinin de toparlandığını aktaran Karahan, Türkiye’nin dış talebi için gösterge niteliği taşıyan İhracat Ağırlıklı Küresel Büyüme Endeksi’nin de benzer bir toparlanmaya işaret ettiğini dile getirdi.