Dünya devi iflasın eşiğinde mi?

04.07.2008 - 17:37 | Son Güncelleme :

100 yılı geride bırakan dünyanın en büyük otomotiv üreticisi General Motors (GM) iflasın eşiğine geldi

Dünyanın en büyük otomotiv üreticisi GM iflasın eşiğinde. 100 yılı geride bırakan dünyanın en büyük otomotiv üreticisi General Motors (GM) iflasın eşiğine geldi.

Ufuk KORCAN / VATAN GAZETESİ

Yatırım bankası Merrill Lynch’e göre, General Motors’un bataklıktan çıkabilmesi için acilen 15 milyar dolara ihtiyacı var. Ancak şirketin bu parayı bulmasının şu aşamada zor olduğu söyleniyor

ABD ekonomisinin gücünü temsil eden şirketlerden biri olan dünyanın en büyük otomobil üreticisi General Motors (GM) adım adım iflasa yaklaşıyor. 1908 yılında kurulan ve özellikle ürettiği araçlarla Amerikan tarzı “büyük” yaşamı simgeleyen GM için işler hiç de iyi gitmiyor.

Uluslararası yatırım bankalarından Merrill Lynch, yayınladığı raporunda, GM’nin batmaktan kurtulabilmesi için 15 milyar dolara ihtiyacı olduğunu aksi takdirde otomotiv devinin ömrünü tamamlayacağını belirtiyor. GM yetkilileri ise 2008 yılı için likidite ihtiyacının satış rakamlarındaki kötüleşmeye ve maliyetleri düşürme çabalarına bağlı olduğunu düşünüyor.

GM sözcüsü Renee Rashid-Merem, “Piyasalardaki şartlar daha da kötüleşirse o zaman yeni çıkış yolları gündeme gelir” diyor.

Ancak GM’in iflas edeceği ihtimali, şirketin hisse fiyatına yüzde 73 oranında yansımış durumda. Öyleki Merrill Lynch, GM hisseleri için daha önce belirlediği 28 dolar hedef fiyatını 7 dolara çekti. “Batıyor” haberleri nedeniyle GM hisseleri bu hafta 10 doların da altına düştü.

Rekabete uyamadı

Satışları son 50 yılın, hisseleri ise son 54 yılın en düşük seviyelerine inen GM için sorunlar son 1 yılda global ekonomilerde yaşanan krizden önce başladı. Buick, Cadillac, Chevrolet, GMC, Hummer gibi markalarıyla tüm dünyada uzunca bir dönem “moda” olan GM, daha küçük ve ekonomik araçlar üreten Japon şirketleriyle rekabet edemez hale geldi.

Gerek tüketicilerin harcamalarında kesintiye gitmesi, gerek Toyota ve Honda gibi Asyalı rakiplerinin alternatif yakıtlı araçlarına olan talepteki artış, gerekse 140 doları aşan petrol fiyatları GM’nin sonunu hazırladı. Tüketim alışkanlıklarındaki değişim nedeniyle hafif arazi tipi araçların satış rakamı 1 milyon 396 bin seviyesine kadar geriledi. Bu rakam 1994 yılından bu yana hafif arazi tipinde görülen en düşük satış seviyesi.

2008 yılı ise son yıllarda “toparlanma” umudunu koruyan GM için tam anlamıyla kabus oldu. Bir dönem “büyük aile arabası” olarak gördüğü SUV tipi yüksek arazi araçlarını markete giderken bile kullanan ABD’liler, yüksek petrol ve akaryakıt fiyatlarıyla baş edebilmek için alternatif yakıtlı “hibrid” modellere geçmeye başladı.

Geçen yıl patlak veren mortgage kriziyle kartopu gibi büyüyen ekonomik sorunlar ve ABD ekonomisindeki küçülme GM’de işleri daha da içinden çıkılmaz hale getirdi.

Payı hızla düştü

Bir dönem ABD pazarının yarısını elinde bulunduran GM’nin pazar payı yüzde 19.2’ye kadar indi. GM’nin satışları Mayıs ayında yüzde 27, Haziran ayında ise yüzde 19 düştü. Rekor üzerine rekor kıran petrol fiyatları, sadece GM’yi değil Amerikan otomotiv endüstrisini de vurdu. ABD’de benzinin galonunun 4 dolara tırmanmasıyla birlikte otomobil satışları tepetaklak oldu. Ford Motor’un satışları yüzde 28, Chrysler’in yüzde 36 oranında düştü. ABD’de hibrid ve az yakıt tüketen modelleriyle son dönemde popüler olan Japon Toyota da, yüksek benzin fiyatlarından nasibini aldı. Toyota’nın satışları Haziran ayında yüzde 21, Nissan’ın satışları ise yüzde 18 azaldı.

Geleceği göremeyen CEO şirketi bataklığa sürükledi

DÜNYA devi General Motors’un bu duruma düşmesinin tek sorumlusu olarak 2000 yılında göreve gelen CEO Rick Wagoner gösteriliyor. 1999 yılında 5.7 milyar dolar kar eden GM’nin mali durumu, dümene Wagoner’ın geçmesinin ardından hızla bozuldu. GM’nin toplam zararı son 3 yıl içinde 51 milyar dolara ulaştı. Kuzey Amerika’daki 4 fabrikasını kapatacağını açıklayan ve Hummer markasını da satışa çıkarmayı düşünen GM’nin zor durumda kalması şirketin “büyük arazi araçları”na odaklanıp büyüme planının tutmamasından kaynaklanıyor.

2005 yılında büyük arazi aracı satışlarına odaklanarak büyümeyi hedefleyen Wagoner’in hesaplarını petrol fiyatlarındaki rekor artış bozdu.
Wagoner’i en fazla eleştiren kişi ise GM’de yüzde 10 payı bulunan ve otomotiv şirketlerine yaptığı yatırımlarla tanınan ABD’li milyarder Kirk Kirkoryan. 1998 yılında iflasın eşiğine gelen Chrysler’i kurtarmak için Alman Daimler-Benz ile yapılan ortaklığın mimarı olduğu söylenen Kirkoryan’ın şirketi Tracinda Corp. GM’nin en büyük hissedarı durumunda.

Çıkış Renault mu?

GM’nin yüzde 10 hissesi için 1.6 milyar dolar harcayan Kirkoryan, GM-Renault-Nissan ortaklığını istiyor. Ancak Kirkoryan, olası bir ortaklık sonrasında GM’nin Wagoner’den kurtulması gerektiğini düşünüyor. Kirkoryan’ın en büyük hayali ise Nissan’ı iflastan döndüren Brezilya doğumlu Fransız vatandaşı Carlos Ghosn’un GM’in başına geçmesi. Wagoner gibi 55 yaşında olan Ghosn, hem Renault hem de Nissan’da iş başına geldiğinden bu yana uzmanlaşmaya önem verdi. Nissan her iki şirket tarafından kullanılan benzinli motorları, Renault ise yine her iki şirket tarafından kullanılan diesel motorları üretiyor. Ghosn ayrıca her iki şirketle ilgili kararları ortak yönetim kurulunda herkese danışarak alıyor.


Bu haberi okuyanlar bunları da okudu
 
KAPANIŞLAR (BIST)
BUGÜN 1000 TL NE OLDU?
1.000 TL        
BORSA
999 TL        
DOLAR
1.001 TL        
EURO
1.005 TL        
ALTIN
 

bigpara

Copyright © 2018 Tüm hakları saklıdır.
Hürriyet Gazetecilik Matbaacılık A.Ş.

YASAL UYARI:
Piyasa verileri Matriks Bilgi Dağıtım Hizmetleri A.Ş. tarafından sağlanmaktadır. Üye girişi yapılan Canlı Borsa sayfaları haricinde Hisse senedi verileri 15 dk gecikmelidir. Tahvil-Bono-Repo özet verileri her durumda 15 dk gecikmelidir.

Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti; aracı kurumlar, portföy yönetim şirketleri, mevduat kabul etmeyen bankalar ile müşteri arasında imzalanacak yatırım danışmanlığı sözleşmesi çerçevesinde sunulmaktadır. Burada yer alan yorum ve tavsiyeler, yorum ve tavsiyede bulunanların kişisel görüşlerine dayanmaktadır. Bu görüşler mali durumunuz ile risk ve getiri tercihlerinize uygun olmayabilir. Bu nedenle, sadece burada yer alan bilgilere dayanılarak yatırım kararı verilmesi beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir. Bununla beraber gerek site üzerindeki, gerekse site için kullanılan kaynaklardaki hata ve eksikliklerden ve sitedeki bilgilerin kullanılması sonucunda yatırımcıların uğrayabilecekleri doğrudan ve/veya dolaylı zararlardan, kar yoksunluğundan, manevi zararlardan ve üçüncü kişilerin uğrayabileceği zararlardan dolayı Hürriyet Gazetecilik ve Matbaacılık A.Ş hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

BIST isim ve logosu "Koruma Marka Belgesi" altında korunmakta olup izinsiz kullanılamaz, iktibas edilemez, değiştirilemez.

BIST ismi altında açıklanan tüm bilgilerin telif hakları tamamen BIST'e ait olup, tekrar yayınlanamaz.