Merkez Bankası'ndan 'enflasyon' değerlendirmesi

04.02.2020 - 10:55 | Son Güncelleme :
Merkez Bankası'ndan 'enflasyon' değerlendirmesi | Ekonomi Haberleri

Merkez Bankası, Aylık Fiyat Gelişmeleri Raporu'na göre ocakta yıllık enflasyonu enerji dışındaki alt gruplarda gerilerken, enerji enflasyonundaki belirgin artışta ise bir önceki yılın aynı dönemindeki düşük baz etkili oldu.

Türkiye İstatistik Kurumu'nun (TÜİK) ocak ayında Tüketici Fiyat Endeksi'nin (TÜFE) yüzde 1,35 arttığını ve yıllık enflasyonun 0,31 puan yükselerek 12,15 olduğunu açıklamasının ardından, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın (TCMB) "Ocak Ayı Fiyat Gelişmeleri Raporu" da yayımlandı.

Rapora göre, bu dönemde yıllık enflasyon enerji dışındaki alt gruplarda geriledi. Enerji enflasyonundaki belirgin artışta ise bir önceki yılın aynı dönemindeki düşük baz etkili oldu. Bu dönemde gıda fiyatları mevsimsel olarak yüksek bir artış gösterse de grup yıllık enflasyonu baz etkisiyle geriledi. Temel mal ve hizmet gruplarında yıllık enflasyon sınırlı bir oranda gerilerken, temel mal enflasyonundaki düşüşü KDV indirimine bağlı olarak dayanıklı tüketim grubu sürükledi. Bu görünüm altında, B ve C göstergelerinin yıllık enflasyonu görece yatay seyrederken, eğilimi bir miktar yükseldi.

"SAĞLIK, BAKIM-ONARIM VE EĞİTİM ALT KALEMLERİNDEKİ FİYAT GELİŞMELERİ DİKKATİ ÇEKTİ"

Alt grupların yıllık tüketici enflasyonuna katkıları incelendiğinde, bir önceki aya göre enerji, altın ve hizmet gruplarının katkıları sırasıyla 0,66, 0,06 ve 0,05 puan artarken, gıda, temel mal ve alkol-tütün gruplarının katkıları sırasıyla 0,34, 0,07 ve 0,05 puan azaldı.

##$HABER_1459981$##

Mevsimsellikten arındırılmış verilerle üç aylık ortalamalara göre B ve C göstergelerinin eğilimi bir miktar yükseldi. Bu dönemde hizmet grubunun eğilimi artarken, temel mal grubu eğilimi mobilya ürünlerindeki KDV indirimi nedeniyle düştü. B göstergesinin eğilimindeki yukarı yönlü seyirde işlenmiş gıda fiyat gelişmeleri de etkili oldu.

Ocak ayında hizmet fiyatları yüzde 2 arttı, grup yıllık enflasyonu sınırlı bir oranda gerileyerek yüzde 12,20 oldu. Bu dönemde, yıllık enflasyon kira, ulaştırma ve haberleşme gruplarında geriledi, lokanta-otel grubunda sınırlı bir miktar arttı, diğer hizmetlerde ise görece yatay seyretti.

Aylık fiyat gelişmelerine bakıldığında, diğer hizmetler grubunda, geçmişe endeksleme eğilimi gösteren, döviz kuru etkilerini yansıtan ve yeniden değerleme oranına göre belirlenen kalemlerin fiyatlarında belirgin artışlar gözlendi.

Bu dönemde, özellikle sağlık, bakım-onarım ve eğitim alt kalemlerindeki fiyat gelişmeleri dikkati çekti. Lokanta-otel grubunda fiyatlar gerek konaklama gerekse yemek hizmetlerinde yükseldi. Geçmişe endeksleme davranışının izlendiği kira grubunda aylık fiyat artışı yüzde 1,14 oranında gerçekleşti ve eğilim önceki aylara kıyasla güçlendi.

"GİYİM VE AYAKKABI GRUBUNDA SEZON İNDİRİMİ BİR ÖNCEKİ YILA KIYASLA DAHA SINIRLI BİR ORANDA GERÇEKLEŞTİ"

Temel mal grubu yıllık enflasyonu ocak ayında 0,13 puan gerileyerek yüzde 7,35 oldu. Bu dönemde yıllık enflasyon dayanıklı mal grubunda gerilerken, giyim ve ayakkabı grubunda yükseldi, diğer temel mallar grubunda ise yatay bir seyir izledi. Mobilya ürünlerinde KDV indiriminin (yüzde 18'den yüzde 8'e) etkisi fiyatlara büyük ölçüde yansıdı, bu doğrultuda dayanıklı mal fiyatları yüzde 0,94 geriledi. Diğer taraftan, giyim ve ayakkabı grubunda sezon indirimi bir önceki yıla kıyasla daha sınırlı bir oranda gerçekleşti.

Enerji fiyatları ocak ayında aylık yüzde 1,11 arttı. Bu gelişmede şebeke suyu fiyatlarında gözlenen yüzde 5,97'lik yükseliş belirleyici oldu. Uluslararası petrol fiyatlarındaki düşüşe karşın, döviz kuru gelişmeleri nedeniyle akaryakıt fiyatları yüzde 0,55 arttı. Enerji yıllık enflasyonu bir önceki yılın aynı döneminde elektrik, doğalgaz ve şebeke suyu fiyatlarındaki indirimlere bağlı düşük baz etkisiyle 6,16 puan artarak yüzde 17,14'e yükseldi.

"KIRMIZI ET, PATATES VE YUMURTA FİYATLARINDAKİ ARTIŞLAR ÖNE ÇIKTI"

Gıda ve alkolsüz içecekler yıllık enflasyonu ocak ayında 1,85 puan azalarak yüzde 9,04 oldu. Bu gelişmede bir önceki yıldan gelen yüksek baz etkisiyle yıllık enflasyonu gerileyen işlenmemiş gıda fiyatları belirleyici olurken, yıllık enflasyon işlenmiş gıdada bir miktar arttı. İşlenmemiş gıda fiyatları temelde taze meyve-sebze fiyatlarının etkisiyle mevsimsel olarak güçlü bir artış gösterdi, ancak yüksek baz ile grup yıllık enflasyonu 3,88 puan azalarak yüzde 2,22 olarak gerçekleşti.

Diğer işlenmemiş gıda grubunda ise kırmızı et, patates ve yumurta fiyatlarındaki artışlar öne çıktı. Ocak ayında işlenmiş gıda grubunda aylık fiyat artışı yüzde 1,48 ile ekmek ve tahıllar ile süt ürünleri öncülüğünde yüksek artış eğilimini devam ettirdi, grup yıllık enflasyonu yüzde 16,08'e yükseldi. Bu gelişmelerle, taze meyve ve sebze dışı gıda grubunda yıllık enflasyon yüzde 12,92'ye yükseldi. Ocak ayında, alkol-tütün ürünleri fiyatları otomatik mekanizma çerçevesinde maktu ÖTV'de öngörülen artışın ilk altı ay için yapılmamasının etkisiyle yatay seyretti.

Yİ-ÜFE

Ana sanayi gruplarına göre incelendiğinde, yıllık enflasyon enerji grubunda belirgin olmak üzere tüm alt gruplarda arttı. Ara malı grubu fiyatlarındaki artış alt kalemler geneline yayılırken, sermaye mallarında metal yapı ürünleri, motorlu kara taşıtları ve parça ve aksesuarları ile makineler etkili oldu.

Dayanıksız tüketim mallarında gıda imalatı fiyat artışları ön plana çıkarken, dayanıklı tüketim malları grubunda ulaşım araçları ve mücevherat kalemlerindeki fiyat artışları belirleyici oldu. Enerji grubunda petrol ürünleri ile elektrik ve su fiyatlarındaki artışlar dikkati çekti. Sonuç olarak, tüketici enflasyonu üzerinde üretici fiyatları kaynaklı baskıların geçmiş aylara kıyasla bir miktar arttığı izlendi.


Etiketler

Bu haberi okuyanlar bunları da okudu
 
  • BIST
  • DOLAR
  • EURO
  • ALTIN
1.417 Değişim: 0,00% Hacim : 18.868 Mio.TL Son veri saati : 17:59
Düşük 0 09.04.2021 Yüksek 0
Açılış: 0
8,1546 Değişim: 0,27%
Düşük 8,1219 09.04.2021 Yüksek 8,1960
Açılış: 8,1325
9,7032 Değişim: -0,14%
Düşük 9,6635 09.04.2021 Yüksek 9,7486
Açılış: 9,7167
457,35 Değişim: -0,42%
Düşük 454,58 09.04.2021 Yüksek 460,57
Açılış: 459,25
bigpara

Copyright © 2021 Tüm hakları saklıdır.
Hürriyet Gazetecilik Matbaacılık A.Ş.

YASAL UYARI:
Piyasa verileri Foreks Bilgi İletişim Hizmetleri A.Ş. tarafından sağlanmaktadır. Üye girişi yapılan Canlı Borsa sayfaları haricinde Hisse senedi verileri 15 dk gecikmelidir. Tahvil-Bono-Repo özet verileri her durumda 15 dk gecikmelidir.

Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti; aracı kurumlar, portföy yönetim şirketleri, mevduat kabul etmeyen bankalar ile müşteri arasında imzalanacak yatırım danışmanlığı sözleşmesi çerçevesinde sunulmaktadır. Burada yer alan yorum ve tavsiyeler, yorum ve tavsiyede bulunanların kişisel görüşlerine dayanmaktadır. Bu görüşler mali durumunuz ile risk ve getiri tercihlerinize uygun olmayabilir. Bu nedenle, sadece burada yer alan bilgilere dayanılarak yatırım kararı verilmesi beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir. Bununla beraber gerek site üzerindeki, gerekse site için kullanılan kaynaklardaki hata ve eksikliklerden ve sitedeki bilgilerin kullanılması sonucunda yatırımcıların uğrayabilecekleri doğrudan ve/veya dolaylı zararlardan, kar yoksunluğundan, manevi zararlardan ve üçüncü kişilerin uğrayabileceği zararlardan dolayı Hürriyet Gazetecilik ve Matbaacılık A.Ş hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

BIST isim ve logosu "Koruma Marka Belgesi" altında korunmakta olup izinsiz kullanılamaz, iktibas edilemez, değiştirilemez.

BIST ismi altında açıklanan tüm bilgilerin telif hakları tamamen BIST'e ait olup, tekrar yayınlanamaz.