Merkez Bankası'ndan 'enflasyon' açıklaması

04.06.2020 - 10:46
Merkez Bankası'ndan 'enflasyon' açıklaması | Ekonomi Haberleri

Merkez Bankası Aylık Fiyat Gelişmeleri Raporu'na göre, mayıs ayında temel mal grubu yıllık enflasyonu, Türk lirasındaki değer kaybının yansımaları ve salgına bağlı etkilerle yükseldi.

Türkiye İstatistik Kurumu'nun (TÜİK) mayıs ayında Tüketici Fiyat Endeksi'nin (TÜFE) yüzde 1,36 arttığını ve yıllık enflasyonun 0,45 puan yükselerek yüzde 11,39 olduğunu açıklamasının ardından Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın (TCMB)  Mayıs Ayı Fiyat Gelişmeleri Raporu da yayımlandı.

Rapora göre, mayıs ayı Para Politikası Kurulu (PPK) karar metninde dikkat çekildiği üzere gıda enflasyonu, bu dönemde işlenmemiş gıda grubunun etkisiyle yükseldi. Enerji enflasyonu, uluslararası petrol fiyatları ve döviz kuru gelişmelerine bağlı olarak artarken, tüketici enflasyonunu sınırlamaya devam etti.

Temel mal grubu enflasyonu üzerinde Türk lirasındaki değer kaybının etkileri gözlendi. Hizmet enflasyonu ise salgın hastalığa bağlı olarak faaliyetin kesintiye uğradığı kalemler öncülüğünde yavaşlama eğilimini sürdürdü. Bu görünüm altında çekirdek göstergelerin eğilimi bir miktar yükseldi.

Bu dönemde B endeksinin yıllık değişim oranı 0,06 puan azalarak yüzde 11,21, C endeksinin yıllık değişim oranı ise 0,39 puan artarak yüzde 10,32 olarak gerçekleşti.

Alt grupların yıllık tüketici enflasyonuna katkıları incelendiğinde, bir önceki aya göre temel mal, gıda ve enerji gruplarının katkıları sırasıyla 0,36, 0,33 ve 0,22 arttı, alkol-tütün ve hizmet gruplarının katkıları ise sırasıyla 0,35 ve 0,12 puan azaldı.

Mevsimsellikten arındırılmış verilerle 3 aylık ortalamalara göre B ve C göstergelerinin eğilimleri bir miktar artış gösterdi. Bu dönemde, hizmet grubu eğilimindeki yavaşlama devam ederken, temel mal grubu eğilimi yükseldi.

Hizmet fiyatları mayıs ayında yüzde 0,73 oranında arttı, yıllık enflasyon 0,48 puan düşerek yüzde 11,28 oldu. Bu dönemde yıllık enflasyon, ulaştırma ve haberleşme dışındaki alt gruplarda geriledi. En belirgin yavaşlama, faaliyeti önemli oranda kesintiye uğrayan lokanta-otel hizmetlerinde kaydedildi.

Kira yıllık enflasyonundaki gerileme, nisan ayının ardından bu dönem de sürdü. Diğer taraftan, ulaştırma hizmetleri enflasyonunda kaydedilen yükselişte yolcu kısıtlamasına bağlı olarak birim maliyetlerin yükseldiği şehirler arası otobüs ücretlerindeki artış (yüzde 11,56) etkili oldu. Diğer hizmetler grubunda berber ve kuaför hizmetleri fiyatlarında da benzer nedenlerle aylık bazda yüksek artışlar (sırasıyla yüzde 9,78 ve yüzde 4,70) gözlendi. Ayrıca, bu grupta döviz kuruna duyarlılığı yüksek olan bakım-onarım hizmetlerinde bu dönemde de yüksek bir aylık artış kaydedildi. Haberleşme hizmetlerindeki aylık artışta internet ücretinin etkisi gözlendi.

"ENERJİ FİYATLARI TÜKETİCİ ENFLASYONUNU SINIRLAMAYA DEVAM ETTİ"

Temel mal grubu yıllık enflasyonu, mayıs ayında 1,38 puan artışla yüzde 9,26’ya yükseldi. Bu gelişmede dayanıklı tüketim malları ile giyim ve ayakkabı grubu etkili oldu. Dayanıklı mal grubu fiyatları (altın hariç), otomobil, beyaz eşya ile diğer elektrikli ve elektriksiz aletlerin fiyatlarındaki yükselişlerle yüzde 2,27 oranında arttı. Bir önceki ay tarihsel ortalamalara kıyasla oldukça düşük gerçekleşen giyim ve ayakkabı grubunda aylık fiyat artışı bu dönemde yüksek seyretti. Özetle, mayıs ayında temel mal grubu yıllık enflasyonu, Türk lirasındaki değer kaybının yansımaları ve salgına bağlı etkilerle yükseldi.

Son 2 ayda belirgin bir oranda gerileyen enerji grubu fiyatları, mayıs ayında yüzde 2,13 arttı. Türk lirasındaki değer kaybı ve uluslararası petrol fiyatlarındaki toparlanmaya bağlı olarak sırasıyla yüzde 6,32 ve yüzde 3,79 oranında artan akaryakıt ve tüp gaz fiyatları, bu dönemde enerji fiyatlarındaki artışın sürükleyicileri oldu. Bu gelişmeler ile enerji yıllık enflasyonu 1,93 puan artış kaydederek yüzde 5,23'e yükselmekle birlikte tüketici enflasyonunu sınırlamaya devam etti.

Gıda ve alkolsüz içecekler yıllık enflasyonu, mayıs ayında 1,59 puan artarak yüzde 12,87 oldu. Yıllık enflasyon işlenmemiş gıdada yüzde 10,14'e yükseldi, işlenmiş gıdada ise büyük ölçüde baz etkisiyle yüzde 15,50’ye geriledi. Mevsimsellikten arındırılmış veriler, işlenmemiş gıda fiyatlarında hem taze meyve ve sebze hem de diğer işlenmemiş gıda gruplarında artışa işaret etti.

Diğer işlenmemiş gıda grubunda yumurta ve bakliyat fiyatlarındaki artışlar dikkati çekti. Bu dönemde, işlenmiş gıda fiyatlarının aylık artış hızı (yüzde 0,76) önceki aylara kıyasla yavaşladı. Bu grupta en belirgin artış, mart ayı sonunda kolalı içeceklere uygulanan ÖTV artışının da etkisiyle alkolsüz içecek fiyatlarında görüldü. Bu gelişmelerle birlikte taze meyve ve sebze dışı gıda grubunda yıllık enflasyon bir miktar geriledi.

Mayıs ayında tütün ürünleri fiyatları, asgari maktu özel tüketim vergisinin yükseltilmesi nedeniyle yüzde 0,70 ile sınırlı bir oranda artsa da alkol-tütün grubunda yıllık enflasyon baz etkisiyle düşüşünü sürdürdü.

Yİ-ÜFE

Yurt içi üretici fiyatları mayıs ayında yüzde 1,54 arttı, yıllık enflasyon bir önceki yılın aynı dönemindeki yüksek bazın etkisiyle 1,18 puan azalışla yüzde 5,53'e geriledi. Bu dönemde döviz kuru gelişmelerine de bağlı olarak petrol ve ana metal hariç imalat sanayi fiyatlarının mevsimsellikten arındırılmış eğilimi yükselmeye devam etti.

Ana sanayi gruplarına göre incelendiğinde, yıllık enflasyon dayanıklı tüketim malları hariç diğer gruplarda geriledi. Öte yandan, aylık bazda dayanıklı tüketim mallarında belirgin olmak üzere tüm gruplarda fiyatlar yükseldi.

Ara malı fiyatlarındaki artışta kağıt ürünleri, tekstil ile ilgili alt kalemler, plastik ürünler ve demir-çelik; sermaye mallarında ise motorlu kara taşıtları ile parça ve aksesuarları ve makineler öne çıktı. Bu dönemde dayanıklı tüketim malları grubunda mobilya hariç alt kalemlerde yüksek fiyat artışları izlenirken, dayanıksız tüketim malı fiyatları et ürünleri, işlenmiş taze meyve ve sebzeler ile katı-sıvı yağlar gibi gıda kalemleri ile basım hizmetleri öncülüğünde yükseldi.

Enerji fiyatlarındaki artışta ise rafine edilmiş petrol ürünleri ve elektrik enerjisi üretimi kalemleri etkili oldu. Özetle, üretici fiyatlarının yıllık enflasyonu bu dönemde baz etkisiyle gerilerken, ana eğilimi yukarı yönlü seyrini sürdürdü.


Etiketler

Bu haberi okuyanlar bunları da okudu
 
  • BIST
  • DOLAR
  • EURO
  • ALTIN
1.375 Değişim: -0,18% Hacim : 10.059 Mio.TL Son veri saati : 14:37
Düşük 1.357 20.04.2021 Yüksek 1.386
Açılış: 1.376
8,1152 Değişim: 0,33%
Düşük 8,0681 20.04.2021 Yüksek 8,1334
Açılış: 8,0883
9,7908 Değişim: 0,53%
Düşük 9,7152 20.04.2021 Yüksek 9,8174
Açılış: 9,739
463,26 Değişim: 0,59%
Düşük 459,40 20.04.2021 Yüksek 463,56
Açılış: 460,54
bigpara

Copyright © 2021 Tüm hakları saklıdır.
Hürriyet Gazetecilik Matbaacılık A.Ş.

YASAL UYARI:
Piyasa verileri Foreks Bilgi İletişim Hizmetleri A.Ş. tarafından sağlanmaktadır. Üye girişi yapılan Canlı Borsa sayfaları haricinde Hisse senedi verileri 15 dk gecikmelidir. Tahvil-Bono-Repo özet verileri her durumda 15 dk gecikmelidir.

Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti; aracı kurumlar, portföy yönetim şirketleri, mevduat kabul etmeyen bankalar ile müşteri arasında imzalanacak yatırım danışmanlığı sözleşmesi çerçevesinde sunulmaktadır. Burada yer alan yorum ve tavsiyeler, yorum ve tavsiyede bulunanların kişisel görüşlerine dayanmaktadır. Bu görüşler mali durumunuz ile risk ve getiri tercihlerinize uygun olmayabilir. Bu nedenle, sadece burada yer alan bilgilere dayanılarak yatırım kararı verilmesi beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir. Bununla beraber gerek site üzerindeki, gerekse site için kullanılan kaynaklardaki hata ve eksikliklerden ve sitedeki bilgilerin kullanılması sonucunda yatırımcıların uğrayabilecekleri doğrudan ve/veya dolaylı zararlardan, kar yoksunluğundan, manevi zararlardan ve üçüncü kişilerin uğrayabileceği zararlardan dolayı Hürriyet Gazetecilik ve Matbaacılık A.Ş hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

BIST isim ve logosu "Koruma Marka Belgesi" altında korunmakta olup izinsiz kullanılamaz, iktibas edilemez, değiştirilemez.

BIST ismi altında açıklanan tüm bilgilerin telif hakları tamamen BIST'e ait olup, tekrar yayınlanamaz.