Çin ekonomisinde tarihi daralma! Uzmanlar uyardı

17.04.2020 - 15:45
Çin ekonomisinde tarihi daralma! Uzmanlar uyardı | Ekonomi Haberleri

Dünyanın en büyük ikinci ekonomisi ve üretim merkezi Çin, yeni tip koronavirüs (Kovid-19) salgını nedeniyle son 28 yılın en kötü ekonomik performansını ortaya koyarken, uzmanlar söz konusu rakamların diğer ülkeler açısından "gösterge" niteliği taşıdığını, tüketim malları ve hizmet sektöründe daha uzun bir süre negatif etkinin devam edeceğini öngörüyor.

Çin'de bugün açıklanan verilere göre, ülkede gayrisafi yurt içi hasıla (GSYH) ilk çeyrekte yıllık yüzde 6,8 geriledi. Söz konusu oran, Çin hükümetinin 1992'den bu yana yayımladığı resmi büyüme rakamları arasında en kötü performansa işaret etti. Ülke ekonomisi ilk çeyrekte geçen yılın son çeyreğine kıyasla da yüzde 9,8 daraldı.

Çin'in büyüme verisine yönelik farklı kurumların gerçekleştirdiği piyasa beklentileri yüzde 6 ila 9 arasında değişse de bazı ekonomistler çift haneye varan daralmadan bahsediyordu.

Ülke ekonomisi geçen yılın son çeyreğinde yıllık bazda yüzde 6, çeyreklik bazda yüzde 1,5 büyüme kaydetmişti.

##$HABER_1461476$##

Virüsün ilk merkezi olan, hastalığın seyri ve alınan önlemlerin etkisi açısından baz alınan ülke konumuna gelen Çin'de, koronavirüs salgınının yayılımının düşürülmesi amacıyla fabrikalar kapatılmış, seyahat ve sokağa çıkma yasakları getirilmişti. Tüm bunlar tedarik zincirinin merkezi konumundaki Çin'den başlayıp, tüm dünyada etkisini gösteren, hem arz hem de talep kaynaklı küresel bir krizin başlangıcı olmuştu.

Bu açıdan Çin'de açıklanan ilk çeyrek büyüme rakamları, diğer ülkeler açısından da koronavirüs salgınının ekonomilere etkisinin boyutunu göstermesi açısından önem taşıyor.

"HİZMET SEKTÖRLERİ DE KRİZ MODUNDA KALMAYI SÜRDÜRÜYOR"

Çin'in ilk çeyrek GSYH verilerini değerlendiren Nordea Markets Asya Başekonomisti Amy Yuan Zhuang, ülke ekonomisinin önceki faaliyet seviyelerine dönmesinin daha uzun bir süre alacağını belirterek, "Özellikle tüketim malları ve hizmet sektöründe daha uzun bir süre negatif etkinin devam edeceğini düşünüyorum." dedi.

Koronavirüs salgınını ilk yaşayan ülke olan Çin'in, hem hastalığın gösterdiği yayılım grafiği açısından hem de GSYH rakamları açısından dünyanın geri kalanının bir adım önüne geçtiğini vurgulayan Zhuang, durgunluğa yol açan önlemlerin etkisiyle, ekonominin ocak ve özellikle şubat ayı boyunca sert bir darbe aldığını, bunun hiç şaşırtıcı olmadığını söyledi.

Zhuang, Çin'in ilk çeyrek GSYH verilerine ilişkin kendi beklentilerinin yüzde 6,5 daralma yönünde olduğunu anımsatarak, şunları kaydetti: "Rakamlar bizim öngörülerimizden daha kötü bir performansa işaret etti. Öte yandan yüzde 6,8'lik daralma, çeyreklik bazdaki verinin açıklanmaya başladığı 1992'den bu yana en kötü performans olarak öne çıkıyor. Çin'de mart ayı başından bu yana kısıtlamaların kaldırılması ve iş hayatının devam etmesi için ortaya konan çabalara rağmen, çoğu sektörün koronavirüs öncesi seviyelere dönmesi çok daha uzun sürecek. Her ne kadar büyük sanayi şirketleri faaliyetlerini sürdürse de daha küçük olan şirketler hala normal kapasitenin yüzde 20 altında çalışıyor. Restoran, seyahat ve spor salonları gibi çevrimdışı hizmet sektörleri de kriz modunda kalmayı sürdürüyor."

Verinin açıklanmasının ardından Çin yuanının dolar karşısında çok fazla bir hareket göstermediğine değinen Zhuang, bunda verinin daha önce fiyatlanmasının ve piyasadaki risk algısının pozitif tarafta kalmasının etkili olduğunu dile getirdi.

"TÜKETİCİLERİN YÜZDE 65'İ GELİR KAYBI BEKLİYOR"

Amy Yuan Zhuang, Çin'de perakende satışların martta yıllık 15,8 ve sanayi üretiminin yüzde 1,1 düşüş kaydettiğini anımsatarak, piyasada perakende satışların yüzde 10 ve sanayi üretiminin yüzde 7,3 gerilemesinin beklendiğini ifade etti.

Sanayi üretiminin mart ayında toparlandığına, perakende satışlarda çok az iyileşme görüldüğüne dikkati çeken Zhuang, şu değerlendirmelerde bulundu: "Küçük ve orta ölçekli işletmeler (KOBİ) daha çok ihracata yönelik faaliyet gösteriyor. Bu nedenle KOBi'lerin ikinci çeyrekte tüm dünyadaki kısıtlamalar ve karantina önlemlerin etkisiyle olağanüstü düzeyde büyük bir darbe alması beklenebilir. Hükümet, ekonomi için kritik önem taşıması dolayısıyla KOBİ'lere destekler sundu. Öyle ki toplam istihdamın yaklaşık yüzde 80'ini ve GSYH'nin yaklaşık yüzde 70'ini KOBİ'ler oluşturuyor. Çin'de KOBİ'ler, daha büyük şirketlere kıyasla daha yenilikçi olma eğilimi de gösteriyor ve bu da onların hükümet tarafından değer görmesini sağlıyor."

Zhuang, artan iş ve gelir güvensizliğinin, tüketim malları ve hizmet sektörünün normal faaliyete dönmesi için en büyük engel olduğunu dile getirerek, "Yakın zamanda yapılan bir tüketici araştırması, katılımcıların yüzde 65'inin hafif ve şiddetli bir gelir kaybı beklediğini ortaya koydu. Bu muhtemelen Pekin için büyük bir endişe kaynağıdır." şeklinde konuşmasını tamamladı.

"ÇİN BİTKİN BİR TOPARLANMA İÇİNDE"

Capital Economics Üst Düzey Çin Ekonomisti Julian Evans-Pritchard da Çin'in mart ayı verilerinin ülkenin en kötüsünü geride bıraktığına dair geniş sinyallere katkıda bulunduğunu belirterek, "Buna karşın üretimdeki düşüşün yetkililerin bile iddialarından daha derin olduğundan şüpheleniyoruz." dedi.

Aylık bazda bakıldığında verilerin iyileşmeye işaret etse de ekonomik faaliyetin geri dönmesi için ortaya konulan çabalara bakıldığında nispeten zayıf kaldığını aktaran Evans-Pritchard, "Bu açıdan Çin, bitkin bir toparlanma içinde." ifadesini kullandı.

Evans-Pritchard ayrıca, ülkede perakende harcamaların ilk çeyrekte yüzde 19 düşerken, ihracatın yüzde 13'ten fazla gerilediğini, sabit kıymet yatırımının da yüzde 16 azaldığını sözlerine ekledi.

 


Etiketler

Bu haberi okuyanlar bunları da okudu
 
  • BIST
  • DOLAR
  • EURO
  • ALTIN
1.467 Değişim: 0,00% Hacim : 34.300 Mio.TL Son veri saati : 18:05
Düşük 0 27.01.2021 Yüksek 0
Açılış: 0
7,3975 Değişim: -0,22%
Düşük 7,3952 28.01.2021 Yüksek 7,4147
Açılış: 7,4139
8,9684 Değişim: -0,11%
Düşük 8,9604 28.01.2021 Yüksek 8,9816
Açılış: 8,9781
438,65 Değişim: -0,06%
Düşük 438,23 28.01.2021 Yüksek 439,28
Açılış: 438,93
bigpara

Copyright © 2021 Tüm hakları saklıdır.
Hürriyet Gazetecilik Matbaacılık A.Ş.

YASAL UYARI:
Piyasa verileri Foreks Bilgi İletişim Hizmetleri A.Ş. tarafından sağlanmaktadır. Üye girişi yapılan Canlı Borsa sayfaları haricinde Hisse senedi verileri 15 dk gecikmelidir. Tahvil-Bono-Repo özet verileri her durumda 15 dk gecikmelidir.

Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti; aracı kurumlar, portföy yönetim şirketleri, mevduat kabul etmeyen bankalar ile müşteri arasında imzalanacak yatırım danışmanlığı sözleşmesi çerçevesinde sunulmaktadır. Burada yer alan yorum ve tavsiyeler, yorum ve tavsiyede bulunanların kişisel görüşlerine dayanmaktadır. Bu görüşler mali durumunuz ile risk ve getiri tercihlerinize uygun olmayabilir. Bu nedenle, sadece burada yer alan bilgilere dayanılarak yatırım kararı verilmesi beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir. Bununla beraber gerek site üzerindeki, gerekse site için kullanılan kaynaklardaki hata ve eksikliklerden ve sitedeki bilgilerin kullanılması sonucunda yatırımcıların uğrayabilecekleri doğrudan ve/veya dolaylı zararlardan, kar yoksunluğundan, manevi zararlardan ve üçüncü kişilerin uğrayabileceği zararlardan dolayı Hürriyet Gazetecilik ve Matbaacılık A.Ş hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

BIST isim ve logosu "Koruma Marka Belgesi" altında korunmakta olup izinsiz kullanılamaz, iktibas edilemez, değiştirilemez.

BIST ismi altında açıklanan tüm bilgilerin telif hakları tamamen BIST'e ait olup, tekrar yayınlanamaz.