Amerika`nın kaderi Osmanlı gibi olacak!!!

12.02.2008 - 17:07 | Son Güncelleme :

Niall Fergusson Amerika’nın kaderini Osmanlı’ya benzetiyor

Zamanında Osmanlı Süveyş Kanalı hisselerini borsa kağıtları gibi İniglizlere sattı. Şimdi ABD’de içine düştüğü borç batağından kurtulmak için yabancı kurulaşların paralarını topluyor.

bigpara (özel)

Ünlü Harvard’lı ekonomist :Niall Fergusson Amerika’nın kaderini Osmanlı’ya benzetiyor.

Tarihçiler, 70’li yılları günümüz ekonomik koşullarıyla kıyaslıyor. Ama 1970’lerle değil, 1870’lerle... Önümüze çok farklı bir senaryo çıkmıyor. Yüksek petrol fiyatları, değeri sürekli düşen dolar ve hiçbir zaman kazanılamayan bir savaş. Bahsedilen tarih 1870’ler...

İlk bakışta 130 yıllık fark çok net biçimde gözümüzün önüne gelemeyebilir. İngiliz  siyasi hayatında 1870’ler Benjamin Disraeli gibi muhafazakar liderlerin kontrolündeydi. Güçlü ve popüler. 1873’teki finansal krizin ardından hammadde fiyatları düşüşe geçti. Aynı zamanda Amerika’daki arazilerde tarıma açıldı. O dönemler dövizin sabit tutulmaya çalışıldığı devir olarak da görülebilir.

Aslında günümüzde de aynı 1870’lere benzer bir global geçiş sürecine şahit oluyoruz. Güç dengeleri bir anlamda aynı düzlemde yer değiştirmek için çaba harcıyor. Bu aslında yaşam süresi uzatılmış ve dış borç krizleriyle boğuşan bir imparatorluğun hikayesine çok benziyor. Borçlardan belini bir türlü doğrultamayan bir imparatorluğun hikayesine...Osmanlı İmparatorluğu’na. Günümüz Amerikası, bir anlamda 1870’lerin Osmanlısı mı oldu? Yıkılamaz zannedilen ABD, Osmanlı İmparatorluğunun bugünkü şekli mi? Galiba öyle...

Osmanlı, Kırım Savaşı sonrasında 1855 ve 1875 yılları arasında büyük iç ve dış borçların yükümlülüğü altında kaldı. İmparatorluğun borcu kat be kat artarken, harcamalar da 1860 yılında yüzde 15 seviyelerindeyken, 1875 yılında yüzde 50’lere yükseldi. Mısır cephesinde de aynı durum söz konusuydu. Borç 3.3 milyon pound’dan 76 milyon pound’a çıktı. 1876 yılı bütçesi mevcut borcun hemen hemen yarısından azdı.

Borçların sadece iki nedeni vardı. Askeri ve ekonomik nedenler. Osmanlı İmparatorluğu Kırım Savaşı sırasında ve sonrasında yapılan demiryolu hattını ve Süveyş kanal inşasını finanse edebilmek için borç katsayısını artırdı. Ayrıca Sultan Abdülmecid zamanında yapılan Dolmabahçe Sarayı ve Kahire Opera Binası gibi lüks harcamalar da ülkenin belini büktü. Bunlara ek olarak, 1873’te Avrupa ve Amerikan borsalarının yaşadığı krizin etkisi ve Orta Doğu’daki borç batağı de kaçınılmaz son olarak tarih sahnesinde yer alınca Osmanlı hükümeti iflasını açıklamak zorunda kaldı. Ardından gelen süreçte de Mısır hidivinin kontrolündeki Süveyş Kanalı hakları borsa kağıtları gibi İngilizlere satıldı.

ABD’nin içine düştüğü borç batağı biraz daha farklı bir görüntü yaratmış olsa da, dışa bağımlılık  sürekli artıyor ve subprime mortgage mağdurları bugün çok zarar görüyor. 1870’lerde olduğu gibi bu borç kirizi kredi veren yabancı kurumların finanse ettiği paralarla aşılmaya çalışıyor. Durumu bugüne uyarladığımızda kredi sağlayan kurumlar Süveyş kanalı hissesi yerine banka hisseleri alıyorlar. Global anlamda güç dengeleri de batıdan doğuya kayıyor.

Tarih tekerrür ediyor. 1870’lerin finansal dengeleri yeniden gündeme geliyor. O dönemde geçiş doğu medeniyetlerinden batıya doğru yaşanırken bugün tam tersi bir yön izliyor. Batıdan doğuya kayıyor. Diğer bir deyişle ABD’den Orta Doğu’ya kayıyor...









 


Bu haberi okuyanlar bunları da okudu
 
KAPANIŞLAR (BIST)
BUGÜN 1000 TL NE OLDU?
1.000 TL        
BORSA
1.002 TL        
DOLAR
999 TL        
EURO
999 TL        
ALTIN
 

bigpara

Copyright © 2018 Tüm hakları saklıdır.
Hürriyet Gazetecilik Matbaacılık A.Ş.

YASAL UYARI:
Piyasa verileri Matriks Bilgi Dağıtım Hizmetleri A.Ş. tarafından sağlanmaktadır. Üye girişi yapılan Canlı Borsa sayfaları haricinde Hisse senedi verileri 15 dk gecikmelidir. Tahvil-Bono-Repo özet verileri her durumda 15 dk gecikmelidir.

Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti; aracı kurumlar, portföy yönetim şirketleri, mevduat kabul etmeyen bankalar ile müşteri arasında imzalanacak yatırım danışmanlığı sözleşmesi çerçevesinde sunulmaktadır. Burada yer alan yorum ve tavsiyeler, yorum ve tavsiyede bulunanların kişisel görüşlerine dayanmaktadır. Bu görüşler mali durumunuz ile risk ve getiri tercihlerinize uygun olmayabilir. Bu nedenle, sadece burada yer alan bilgilere dayanılarak yatırım kararı verilmesi beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir. Bununla beraber gerek site üzerindeki, gerekse site için kullanılan kaynaklardaki hata ve eksikliklerden ve sitedeki bilgilerin kullanılması sonucunda yatırımcıların uğrayabilecekleri doğrudan ve/veya dolaylı zararlardan, kar yoksunluğundan, manevi zararlardan ve üçüncü kişilerin uğrayabileceği zararlardan dolayı Hürriyet Gazetecilik ve Matbaacılık A.Ş hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

BIST isim ve logosu "Koruma Marka Belgesi" altında korunmakta olup izinsiz kullanılamaz, iktibas edilemez, değiştirilemez.

BIST ismi altında açıklanan tüm bilgilerin telif hakları tamamen BIST'e ait olup, tekrar yayınlanamaz.