Akşamcılık zengin işi oldu

25.07.2008 - 11:26 | Son Güncelleme :

Bizde akşamcılık diye bir kavram vardır. Ama bizim akşamcılar 70’li yıllarda parlatmak için aslan sütü (rakı) bulamıyordu.

Hurşit GÜNEŞ / MİLLİYET

1994 yılında Yeni Yüzyıl gazetesindeki köşemde rakının özelleştirilmesini önermiştim. Aradan 10 yıl geçti ve rakı özelleşti.

Bu fikir bana Yunanistan’ı ziyaret ederken çok cazip geldi. Yunanistan’da o denli marka bolluğu ve rekabet vardı ki. Bu, kalite doğuruyordu. Üstelik çok farklı tatlar tadılabiliyordu.

Ayrıca, dünyanın hiçbir ülkesinde devlet vatandaşına zarar verecek maddeleri üretip satmamalıydı. Kuşkusuz denetlemeli. Ama sigara ya da içki üretiminde devletin ne işi olabilir ki? Kaldı ki, bu nedenle sigara ve alkole karşı kampanya uzun süre yapılamadı.

Rakı ve onun yanı sıra daha birçok Tekel içkisi özelleşti. Ve hemen hepsi daha etkin bir pazarlama stratejisi gütmeye başladı. Şişeler değişti. Sunum, kalite ve farklı lezzetler kavramı ortaya geldi. Kısacası hayallerim gerçek oldu.

18 marka oldu

Eskiden Yeni, Klüp ve Altınbaş rakıları vardı. El altından da Tekirdağ rakısı bulunabilirdi. Tabii Tekel’de tanıdığınız varsa. Şimdi ise Efe Rakı, Efe Yaş Üzüm, Çilingir, Sarı Zeybek, Kara Efe, Burgaz, Ata Rakı, Rakı Turka, Mercan, Fasıl, Fasıl Yaş Üzüm, Yeni, Tekirdağ, Tekirdağ Altın Seri, İzmir, Altınbaş, Kulüp ve Yekta Rakı diye tam 18 marka akla geliyor. Tabii hepsinin de fiyatı farklı. Hatta kimi yüzde 50 daha pahalı. Fakat rakının şişesi 35 YTL demek, birçok akşamcı için neredeyse ölüm demek. Çünkü her akşam 35’lik değil de, 20’lik bile içse 10 YTL rakı parası tutar. Yani aslan sütünün maliyeti ayda 300 YTL’ye gelir. Bu da asgari ücretin yarısından fazla.

Hayallerim gerçek oldu da, o günkü kaygım da beraberinde geldi. Rakı pahalılaştı. Oysa rakı adeta bir ulusal içki. Türk kültürünün bir parçası. Bir ülkede ulusal içkiler bu denli ağır vergilendirilmemeli. Öte yandan, eski ve egemen markaların fiyat üzerindeki gücü de kaçınılmaz. Ama farklı markalar doğduğundan ve hele yaş üzüm konusu gündeme geldiğinden rekabet artık daha kolay. Bir de devlet buna yardımcı olsa.

Viski ucuzlayacak mı?

Aslında dünyanın hemen her yerinde alkollü içkiler ağır vergilere tabi olur. Fakat bir şişe rakı eğer viski gibi pahalı hale gelirse bu sefer Chicago filmlerindeki gibi kaçakçılık başlar. Mafyalar oluşur.

Yunanistan’da uzo Yunanistan’ın ulusal içkisi sayıldığından vergiler diğer içkilere göre daha düşük. Türkiye’nin de benzer bir stratejiyi güderek rakıyı tescil ettirmesi gerek. Ancak Türkiye’de rakı piyasasını ele geçiren yabancı firmalar bu vergilerin indirilmesini istemiyor. Bu üreticiler kendilerini anlatırken rakı ve viskide vergi düşerse rakıdan viskiye kayış olacağını, bu nedenle mevcut durumun korunmasını istiyor.

Şu anda rakı üzerindeki vergiler viskinin yarısı kadar. Üreticilerin istediği olursa viski ülkemizde rakı kadar ucuz olacak. O zaman da bizim akşamcılar viskici olacak. Bir zamanlar viski içeni kalantor sayardık. Bu kalkmış olacak. Tek değişen, beyaz peynirciler zarar edecek, lahmacuncular kazanacak!


Bu haberi okuyanlar bunları da okudu
 
KAPANIŞLAR (BIST)
BUGÜN 1000 TL NE OLDU?
1.006 TL        
BORSA
1.002 TL        
DOLAR
999 TL        
EURO
1.000 TL        
ALTIN
 

bigpara

Copyright © 2018 Tüm hakları saklıdır.
Hürriyet Gazetecilik Matbaacılık A.Ş.

YASAL UYARI:
Piyasa verileri Matriks Bilgi Dağıtım Hizmetleri A.Ş. tarafından sağlanmaktadır. Üye girişi yapılan Canlı Borsa sayfaları haricinde Hisse senedi verileri 15 dk gecikmelidir. Tahvil-Bono-Repo özet verileri her durumda 15 dk gecikmelidir.

Burada yer alan yatırım bilgi, yorum ve tavsiyeleri yatırım danışmanlığı kapsamında değildir. Yatırım danışmanlığı hizmeti; aracı kurumlar, portföy yönetim şirketleri, mevduat kabul etmeyen bankalar ile müşteri arasında imzalanacak yatırım danışmanlığı sözleşmesi çerçevesinde sunulmaktadır. Burada yer alan yorum ve tavsiyeler, yorum ve tavsiyede bulunanların kişisel görüşlerine dayanmaktadır. Bu görüşler mali durumunuz ile risk ve getiri tercihlerinize uygun olmayabilir. Bu nedenle, sadece burada yer alan bilgilere dayanılarak yatırım kararı verilmesi beklentilerinize uygun sonuçlar doğurmayabilir. Bununla beraber gerek site üzerindeki, gerekse site için kullanılan kaynaklardaki hata ve eksikliklerden ve sitedeki bilgilerin kullanılması sonucunda yatırımcıların uğrayabilecekleri doğrudan ve/veya dolaylı zararlardan, kar yoksunluğundan, manevi zararlardan ve üçüncü kişilerin uğrayabileceği zararlardan dolayı Hürriyet Gazetecilik ve Matbaacılık A.Ş hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

BIST isim ve logosu "Koruma Marka Belgesi" altında korunmakta olup izinsiz kullanılamaz, iktibas edilemez, değiştirilemez.

BIST ismi altında açıklanan tüm bilgilerin telif hakları tamamen BIST'e ait olup, tekrar yayınlanamaz.